Günlük hayatımızda işler yolunda gitmediğinde kendimizi suçlama eğiliminde olabiliyoruz.
Zor anlarda ‘’Bu kadar zorlanmam normal mi?” diye sormak yerine “Neden hep beni buluyor?”,
“Kesin burada benim bir hatam var” gibi cümleler kurabiliriz. bu cümleler size de sert ve karamsar gelmiyor mu?
Öz şefkat tam olarak burada devreye girer.
Psikolog Kristen Neff tarafından öne sürülen bu terim, şefkati kendimize karşı olan kibarlıktan ziyade kendimizi eleştirmeden anlayabilme ve doğrularımız ya da yanlışlarımızla kucaklamak olarak açıklanır.
Olayların sebeplerine takılmak, kendimizi bu durum için suçlamak ve kendimiz için umutsuz olmak yaşadığımız sıkıntıları azaltmaktan ziyade kendimize yapabileceğimiz kötülüklerin başında gelir.
Oysa insanın en çok desteğe ihtiyaç duyduğu anlar, hata yaptığı ya da yetersiz hissettiği anlar değil midir?
Öz-şefkat, tam da bu zamanlarda kendimize karşı daha anlayışlı ve insani bir tutum geliştirebilmektir.
Peki öz-şefkat nasıl güçlendirilir?
1- Kendi iç sesinizi yakalamaya çalışın.
Gün içinde kendinizle nasıl bir dil kullandığınızi fark edin. Suçlayıcı, sert ve acımasız bir dil mi kullanıyorsunuz? Bu sözleri bir yakınınıza söyleyip söylemeyeceğinizi düşünün.
2- Kusursuzluk ve mükemmelliyetçilikten vazgeçmeye çalışın.
Hepimiz birer insanız ve hata yapmamız çok normal. Öz-şefkat, “her şeyi doğru yapmalıyım” baskısını bırakabilmektir.
3- Duygularınızı bastırmadan fark edin.
Öz-şefkat, zor duyguları yok saymak değildir. “Şu an zorlanıyorum” diyebilmek, duyguyu tanımak ve ona alan açmaktır. Duygular geçicidir, sizi tanımlamaz.
4- Kıyaslama alışkanlığını fark edin.
Başkalarının hayatıyla kendi yolunuzu kıyaslamak, öz-şefkati zedeler. Herkesin şartları, temposu ve hayat mücadelesi farklıdır. Kendinizle yarışmak, başkalarıyla yarışmaktan daha sağlıklıdır.
5- Kendinize destek olmayı öğrenin.
Zor bir anda kendinize şunu sorun: “Şu an neye ihtiyacım var?” Bazen bu bir mola, bazen anlayış, bazen de yardım istemek olabilir. Öz-şefkat, kendini yalnız bırakmamaktır.
Zehra DURMUŞ
Psikolog & Aile Danışmanı
