Problem; bireyi fiziksel ya da düşünce yönünden rahatsız eden kararsızlık, çözülmesi gereken mesele, hoşuna gitmeyen, istenmeyen, aşılması gereken ve birden çok çözüm olasılığı olan, her durum, bir problemdir. Problemli olarak etiketlenen insanlar olduğu gibi sorunlu sıkıntılı kurumlar da olabilir. Kurumlarda çalışan problemli personel, sorunlu çalışan gibi etiketlemeler olur. Bazen istenmeden eğitim kurumlarında da problemli öğrenci, sorunlu öğrenci etiketlemeleri olur. Ailelerde dahi aile bireyleri en sevdiklerini bile zaman zaman problemli çocuk, problemli anne, sorunlu baba olarak etiketleyebilirler. Aslında başlıktaki cümlemiz çok iddialı değildir; bir gerçeği ifade eder problemli personel, sorunlu çalışan, problemli çocuk, sorunlu öğrenci, sorunlu baba, problemli anne yoktur. Sorunları çözülmemiş kurumlar, çalışanlar, çocuklar, öğrenciler, anneler, babalar vardır.
Sorunların temelinde iletişimsizlik ve iletişim kazaları vardır. Bir kurumda bir öğrenci de bir çocukta veya bireyde sorunlar aniden ortaya çıkmaz ufak ufak belirtiler verir. Bir kurum lideriyseniz bu küçük belirtileri iyi okumalı önlem almalısınız. Bir öğretmenseniz öğrencinizin davranışları size ipuçları verir. Bunu anlamak için öğrencinizi rüyalarını bile bilecek kadar tanımalısınız. Sorunları çözmenin yolu öncelikle sorunları oluşmadan önlemektir.Buna bir çeşit koruyucu hekimlikte diyebiliriz. Şayet koruyucu hekimlikte geç kaldıysanız öncelikle sorunun adını koymak lazım.
Sorunlar problemler buz dağları gibidir, dışarıdan gözlenilebilen ve anlaşılabilen davranışlar aslında buz dağının görünen kısmıdır. Esas kök neden görünmeyen, davranışa dönüşmeyen duygulardır. Bu düşünceler ve duygular biriktirilen kin, nefret, tükenmişlik, değersizlik vesairedir. Sorunların çözümüne yaklaşmanın yolu problemin adını koyduktan sonra, öncelikle kısa, orta, uzun vadeli çözümler veya çözüm planları üretmektir. Kısa vadede acilen sorunu yaratan nedenleri ortamdan uzaklaştırmaktır daha sonra çözüm planları devreye sokulmalıdır. Sorunu yaratan nedenlerin içeriden mi dışarıdan mı sistemden mi gibi sorularak tespitine çalışılmalıdır. Sorun yaratan nedenler bir kuyumcu hassasiyetiyle ortadan kaldırılırsa sorun büyük ölçüde çözüme kavuşmuştur. Başarılı liderler yöneticiler, siyasiler, eğitimciler, anne babalar öncelikle çözüm odaklı olmalıdır. Başarılı liderler âdil, objektif, geleceği okumayı bilen, iyi bir iletişim uzmanı ve etkin dinleyici olmalıdır. Başarılı liderlerin kapısında, “sorun getirin çözeyim” yazar. Allah hiç bir insana taşıyamayacağı kadar sorun vermesin inşallah. Sağlıklı günler iyi haftalar diliyorum.