Yapay zekâ artık sağlıkla ilgili birçok soruya saniyeler içinde cevap verebiliyor. Belirtileri açıklamak, tıbbi terimleri sadeleştirmek ve MR raporundaki ifadeleri anlaşılır hale getirmek için kullanılan yapay zekâ araçları oldukça pratik. Ancak burada önemli bir sınır bulunuyor: Yapay zekânın verdiği cevap kesin teşhis anlamına gelmiyor.
Özellikle MR, röntgen veya kan tahlili gibi sonuçları yapay zekâya gösterip kendi kendine hastalık tanısı koymak yanlış yönlendirmelere neden olabilir.
Yapay Zekâ Tanı Koyan Bir Doktor Değil
İnternette bir belirtiyi araştırmak yerine yapay zekâya sormak artık birçok kişi için daha kolay hale geldi. Ancak verilen yanıtın düzgün ve ikna edici olması, mutlaka doğru olduğu anlamına gelmiyor.
Örneğin diz ağrısı yaşayan bir kişi MR raporunu yapay zekâya yükleyerek “Menisküsüm yırtılmış mı, ameliyat olmam gerekiyor mu?” diye sorabilir. Yapay zekâ rapordaki ifadeleri açıklayabilir ancak hastanın gerçekten ameliyata ihtiyacı olup olmadığına tek başına karar veremez.
Sadece MR Sonucuna Bakarak Karar Verilmez
Tıpta görüntüleme sonuçları önemli olsa da tek başına yeterli değildir. Doktorun hastayı muayene etmesi, şikâyetlerin ne zaman başladığını öğrenmesi ve kişinin genel sağlık durumunu değerlendirmesi gerekir.
Örneğin MR'da menisküs yırtığı görülmesi her hastanın ameliyat olması gerektiği anlamına gelmez. Hastanın yaşı, ağrının şiddeti, dizde kilitlenme olup olmadığı, yaşanan travma ve günlük yaşamın ne kadar etkilendiği gibi birçok ayrıntı değerlendirilir.
Aynı durum ön çapraz bağ yaralanmaları veya diz kireçlenmesi gibi farklı ortopedik sorunlar için de geçerlidir.
Yapay Zekâ Sağlıkta Nasıl Kullanılabilir?
Yapay zekâ doğru kullanıldığında sağlık konusunda oldukça faydalı bir yardımcı olabilir. Örneğin:
• Tıbbi terimleri daha anlaşılır hale getirebilir.
• Doktorun kullandığı ifadelerin ne anlama geldiğini açıklayabilir.
• Doktora sorulabilecek soruların hazırlanmasına yardımcı olabilir.
• Bir hastalık hakkında genel bilgi verebilir.
• Tahlil veya rapordaki ifadelerin ne anlama geldiğini sade bir dille anlatabilir.
Ancak bunların hiçbiri doktor muayenesinin yerine geçmez.
Yapay Zekâ Hastanın Her Detayını Bilemez
Bir doktor değerlendirme sırasında yalnızca rapora bakmaz. Hastanın yürüyüşünü, kas gücünü, hareket kısıtlılığını ve ağrıya verdiği tepkiyi de değerlendirir.
Bunun yanında daha önce geçirilen ameliyatlar, kullanılan ilaçlar, mevcut hastalıklar ve şikâyetlerin nasıl başladığı gibi bilgiler de tedavi kararında önemlidir.
Yapay zekâ ise kendisine aktarılmayan bu bilgileri bilemez. Bu nedenle yalnızca bir MR görüntüsünden veya birkaç belirtiden yola çıkarak kesin sonuca ulaşması mümkün değildir.
Robotik Sistemler Bile Doktorun Yerini Almıyor
Günümüzde robotik cerrahi ve yapay zekâ destekli çeşitli teknolojiler sağlık alanında kullanılıyor. Ancak bu sistemler doktorun yerine geçmek için değil, sağlık profesyonellerinin kararlarını ve uygulamalarını desteklemek için geliştiriliyor.
Örneğin robotik cerrahi sistemleri operasyon sırasında cerrahın planladığı işlemi daha hassas şekilde uygulamasına yardımcı olabilir. Fakat ameliyat gerekip gerekmediğine karar veren yine hekimdir.
Sağlık Bilgilerinizi Paylaşırken Dikkat Edin
Yapay zekâ kullanırken yalnızca yanlış teşhis riskine değil, kişisel verilerin korunmasına da dikkat etmek gerekiyor.
Kimlik numarası, telefon, adres, hasta dosyası gibi kişisel bilgilerin yanı sıra sağlık raporlarının tamamı da güvenilirliği ve veri işleme koşulları bilinmeyen platformlara yüklenmemeli.
Ayrıca yapay zekânın önerdiği bir bilgiye dayanarak doktor tavsiyesi olmadan ilaç bırakmak, doz değiştirmek veya tedaviyi sonlandırmak doğru değil.
Kısacası yapay zekâ sağlık konusunda bilgi edinmek ve doktora hazırlık yapmak için yararlı bir araç olabilir. Ancak hastalığın kesin teşhisi ve uygulanacak tedavinin belirlenmesi için kişinin şikâyetleri, muayenesi, tıbbi geçmişi ve gerekli tetkikleri birlikte değerlendirilmelidir.
