Almanya’da yapılan yeni bir araştırma ise bu konuda oldukça umut verici sonuçlar ortaya koydu. Bilim insanları, Mars toprağına benzer toz ve bazı mikroorganizmalar kullanarak gübre üretmeyi ve bitki yetiştirmeyi başardı. Üstelik deneyde elde edilen sonuçlar beklenenden çok daha verimli çıktı.
Mars’ta Tarım Neden Bu Kadar Zor?
Mars yüzeyi mineral açısından zengin olsa da bitki yetiştirmek için gerekli organik maddeler neredeyse yok denecek kadar az. Yani Dünya’daki gibi verimli bir toprak yapısı bulunmuyor.
Bu yüzden şimdiye kadar yapılan Mars planlarının çoğu, Dünya’dan taşınacak toprak, gübre ve gıda üzerine kuruluydu. Ancak bu yöntem hem pahalı hem de uzun vadede sürdürülebilir değil.
Yeni geliştirilen sistem ise tamamen farklı bir yaklaşım sunuyor. Araştırmacılar, Mars’ın kendi kaynaklarını kullanarak gübre üretmenin mümkün olabileceğini gösterdi.
Mikroplar Mars Tarımının Anahtarı Olabilir
Bilim insanlarının geliştirdiği sistemin merkezinde siyanobakteri adı verilen mikroorganizmalar bulunuyor. Halk arasında “mavi-yeşil algler” olarak bilinen bu canlılar oldukça dayanıklı.
Bu bakterilerin en önemli özellikleri şunlar:
* Zorlu çevre koşullarında yaşayabiliyorlar
* Karbondioksiti kullanarak büyüyebiliyorlar
* Oksijen üretebiliyorlar
* Mineralleri parçalayarak biyokütle oluşturabiliyorlar
Mars atmosferinde bol miktarda bulunan karbondioksit, bu bakteriler için adeta bir besin kaynağı görevi görüyor. Böylece bakteriler hem büyüyor hem de bitkilerin kullanabileceği organik maddeler oluşturuyor.
Mars Toprağı Taklit Edildi
Araştırma ekibi deney için Mars toprağını taklit eden özel bir toz kullandı. Bu simülasyon materyaline “MGS-1” adı veriliyor.
Siyanobakteriler bu tozun içinde büyütülerek biyokütle üretildi. Ancak bu biyokütle bitkiler için doğrudan kullanılabilir durumda değildi.
Bu noktada devreye anaerobik fermantasyon süreci girdi. Oksijensiz bir ortamda gerçekleştirilen bu işlem sayesinde mikroorganizmalar organik maddeleri parçalayarak bitkilerin kullanabileceği besinleri ortaya çıkardı.
Araştırmacılar ayrıca sistemin en verimli şekilde çalışması için yaklaşık 35 derece sıcaklığın ideal olduğunu belirledi.
1 Gram Mikroptan 27 Gram Yenilebilir Bitki
Deneyin en dikkat çekici kısmı ise elde edilen sonuçlar oldu.
Araştırmacılar geliştirdikleri gübreyi, hızlı büyüyen ve protein açısından zengin bir su bitkisi olan su mercimeği (Lemna) üzerinde test etti.
Ortaya çıkan sonuç oldukça etkileyiciydi:
Sadece 1 gram kurutulmuş siyanobakteri kullanılarak 27 gram yenilebilir bitki üretildi.
Bu da sistemin oldukça verimli çalıştığını gösteriyor.
Mars’ta Hem Gıda Hem Enerji Üretilebilir
Araştırmacılara göre bu sistem sadece tarım için değil, enerji üretimi için de kullanılabilir.
Çünkü fermantasyon süreci sırasında metan gazı ortaya çıkıyor. Metan ise roket yakıtı ve enerji üretimi için oldukça değerli bir kaynak.
Bu sayede tek bir sistem içinde:
* gıda üretimi
* oksijen üretimi
* enerji üretimi
aynı anda gerçekleşebiliyor.
Mars Kolonileri İçin Büyük Bir Adım
Bu araştırma, bilim kurgu filmlerini andıran bir fikri gerçeğe biraz daha yaklaştırıyor. Mikroorganizmalar, Mars tozu ve basit biyolojik süreçler bir araya getirilerek kapalı döngü yaşam sistemleri kurulabileceği düşünülüyor.
Bu tür bir sistem sayesinde Mars’a giden astronotlar:
* kendi gıdalarını üretebilir
* oksijen sağlayabilir
* enerji elde edebilir
Yani Dünya’ya olan bağımlılık ciddi şekilde azalabilir.
Hâlâ Cevap Bekleyen Sorular Var
Elbette araştırma henüz başlangıç aşamasında. Çünkü deneyler Dünya’daki laboratuvar ortamlarında gerçekleştirildi.
Mars’ta ise durum çok daha zor:
* Düşük yerçekimi
* Yoğun kozmik radyasyon
* Aşırı sıcaklık değişimleri
Bu faktörlerin sistem üzerinde nasıl bir etkisi olacağı henüz net değil.
Bilim insanları bir sonraki aşamada bu teknolojiyi daha gerçekçi Mars koşullarında test etmeyi planlıyor.
Dünya İçin De Umut Olabilir
Bu teknoloji yalnızca Mars görevleri için değil, Dünya’daki tarım sorunları için de yeni çözümler sunabilir.
Özellikle:
* çorak topraklar
* kurak bölgeler
* verimsiz tarım arazileri
için mikroorganizmalarla geliştirilen bu tarz gübre sistemleri gelecekte büyük bir alternatif olabilir.
