1931 yılında ulusal bir gazeteye yansıyan İnegöl haberinde, askerlik muayenesine çağrılan bir posta dağıtıcısının yıllardır sakladığı gerçek ortaya çıktı. Ancak olayın en dikkat çeken kısmı, yaşananların ardından aldığı karardı.
İnegöl'ün Cumhuriyet dönemine ait gazete arşivlerinde yer alan ilginç olaylar, ilçenin yakın tarihine dair şaşırtıcı ayrıntıları gün yüzüne çıkarıyor.
Bunlardan biri, 6 Ağustos 1931 tarihli Cumhuriyet gazetesinde yayımlanan haber. Gazetenin ikinci sayfasında yer alan haberde, İnegöl'de posta dağıtıcısı olarak çalışan bir kişinin askerlik muayenesi sırasında ortaya çıkan sırrı anlatılıyor.
Askerlik muayenesinde ortaya çıktı
Gazetede yer alan habere göre, İnegöl posta müvezzii olarak görev yapan Şevket Efendi, askerlik muayenesine çağrıldı.
1925 doğumlu olduğu belirtilen Şevket Efendi, doktorların karşısında sağlık muayenesinden geçirildi. Ancak muayene sırasında yaşanan bir durum üzerine gerçek kimliğini açıklamak zorunda kaldı.
Gazete haberinde, Şevket Efendi'nin aslında kadın olduğu ve ailesinin çocuk sahibi olduğu dönemde erkek çocuk istediği için cinsiyetinin kendisinden gizlendiğini söylediği aktarılıyor.
Yıllarca erkek olarak yaşadı
Habere göre Şevket Efendi, çocukluğundan itibaren erkek kimliğiyle büyütüldü. Büyüdükten sonra da erkeklerin sahip olduğu sosyal özgürlüklerden yararlanmayı sevdiğini ve erkek hayatından memnun olduğunu ifade etti.
İnegöl'de posta dağıtıcılığı yapan Şevket Efendi'nin yıllarca bu görevini sürdürdüğü belirtilirken, olayın askerlik muayenesi sırasında ortaya çıkması dönemin gazetelerinde dikkat çekici bir haber olarak yer aldı.
"Askerlikten mahrum bırakmayın"
Gazetenin haberinde en dikkat çekici ayrıntılardan biri ise Şevket Efendi'nin kendi isteği.
Gerçeğin ortaya çıkmasının ardından kendisine askerlik yapamayacağı bildirilen Şevket Efendi'nin, erkek olarak yaşamaktan memnun olduğunu ve askerlik hizmetini yapmak istediğini söylediği aktarıldı.
Gazetede yer alan ifadeye göre Şevket Efendi, "Erkek hayatından çok memnunum. Kemali hahişle askerlik yapacağım. Beni bu hizmetten mahrum etmeyin" şeklinde konuştu.
Ancak askerlik yapabilmesi mümkün olmadı. Kendisine gerekli şerh verilerek serbest bırakıldığı ve İnegöl'deki posta dağıtıcılığı görevine devam ettiği kaydedildi.
1931 yılında İnegöl'de kadın posta dağıtıcısı mı vardı?
Bu tarihi gazete kaydı, Cumhuriyet'in ilk yıllarında İnegöl'deki posta hizmetleri ve toplumsal hayat hakkında da dikkat çekici bir soru ortaya çıkarıyor.
Haberde Şevket Efendi'nin uzun süredir posta dağıtıcılığı yaptığı ve görevine devam ettiği belirtiliyor.
Ancak dönemin resmi kurum kayıtlarında kadınların hangi koşullarda posta dağıtıcılığı yaptığına ilişkin ayrıntılı bilgi bulunup bulunmadığı, ayrıca olayın İnegöl'deki sosyal çevrede nasıl karşılandığı araştırılmayı bekliyor.
Bu yönüyle haber, yalnızca sıra dışı bir olay değil, Cumhuriyet'in ilk yıllarındaki toplumsal yaşamı anlamak açısından da önemli bir arşiv belgesi niteliği taşıyor.
İnegöl'ün 95 yıl önceki gazetelerinde saklı kalmış bir hikâye
Bugün unutulmuş olan bu olay, 1931 yılında Türkiye'nin en önemli gazetelerinden biri olan Cumhuriyet'te yayımlandı.
Aradan geçen yaklaşık bir asır boyunca İnegöl'ün sosyal hayatında yaşanan birçok olay gibi bu haber de gazete arşivlerinin sayfalarında kaldı.
O dönemde posta dağıtıcılığı yapan, erkek kimliğiyle yaşayan ve askerlik muayenesi sırasında gerçeği ortaya çıkan Şevket Efendi'nin hikâyesi, Cumhuriyet döneminin İnegöl'üne dair en sıra dışı arşiv kayıtlarından biri olarak dikkat çekiyor.
