Tasfiyesine karar verilen 131 yatırım fonunda 455 bin 758 yatırımcının alacaklarının nasıl ödeneceğine ilişkin süreç netleşti. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından görevlendirilen Türkiye İş Bankası ve Ziraat Bankası, Merkezî Kayıt Kuruluşu (MKK) ile birlikte hak sahiplerini belirleyecek; fonların varlıkları kademeli olarak nakde çevrildikçe yatırımcılara katılma payları oranında ödeme yapılacak.
Süreç kapsamında Fon Koordinasyon Kurulu oluşturulurken, yatırımcılara yapılacak ödemelerin yol haritası da SPK tarafından belirlendi.
İlk aşamada yatırımcıların tasfiye kapsamındaki fonlarda sahip olduğu paylar tespit edilecek. Ardından fonların borç ve alacakları belirlenecek ve portföylerindeki finansal varlıkların nakde çevrilmesi sürecine geçilecek.
Hak sahipliği MKK kayıtlarıyla belirlenecek
Tasfiye kapsamındaki her fonun toplam katılma payı ile yatırımcıların bireysel saklama hesaplarındaki paylar karşılaştırılacak.
MKK ile tasfiyeyi yürütecek bankalar arasındaki mutabakat kapsamında yatırımcının kaç adet fon payına sahip olduğu, gerçekleşmemiş emirleri ile varsa rehin, haciz ve diğer kısıtlamaları belirlenecek. Böylece 131 fondaki hak sahipleri kayıt altına alınacak.
SPK, Tera Portföy fonlarının tasfiyesi için Türkiye İş Bankasını, A1 Capital, Atlas, Bulls, Hedef, Pardus ve Pusula Portföy fonları için ise Ziraat Bankasını görevlendirdi.
İki banka, fonların tasfiye sürecini yürütecek, portföydeki varlıkların nakde çevrilmesini sağlayacak ve oluşan tutarın hak sahiplerine aktarılmasını gerçekleştirecek.
Ödemelerin kaynağı fonların kendi mal varlığı olacak
Hak sahipliği belirlendikten sonra fonların mevduat, repo, kredi ve diğer işlemlerinden doğan borç ve alacaklar kesinleştirilecek.
Fonların portföylerinde bulunan hisse, tahvil ve diğer finansal varlıklar; yatırımcıların menfaati, piyasa derinliği ve likidite koşulları dikkate alınarak nakde çevrilecek. Vadeli işlemlerden gelecek tutarlar da vadesi geldiğinde fon hesaplarına aktarılacak.
Yatırımcılara yapılacak ödemelerin temel kaynağını, tasfiye edilen fonların kendi mal varlığı oluşturacak.
SPK’nın belirlediği esaslara göre fonlarda nakit oluştukça, İş Bankası ve Ziraat Bankasının belirleyeceği dönemlerde hak sahipliği mutabakatı tamamlanan yatırımcıların bireysel saklama hesaplarına aktarım yapılabilecek.
Anapara garantisi bulunmuyor
Tasfiye sürecinde yatırımcıların fona yatırdığı anaparanın kamu veya tasfiyeyi gerçekleştiren bankalar tarafından garanti edilmesine yönelik bir hüküm bulunmuyor.
Yatırımcıların alacağı tutar, fonun tasfiye sonucunda ne kadar dağıtılabilir kaynak oluşturabildiğine göre belirlenecek.
Örneğin, tasfiye öncesinde yatırımcı paylarının toplam değeri 1 milyar lira olan bir fonda, varlıkların satılması ve borçların düşülmesinin ardından 800 milyon lira kalması halinde yatırımcılara sahip oldukları pay oranında bu tutar üzerinden ödeme yapılacak.
Bu örnekte 100 bin liralık paya karşılık gelen ödeme yaklaşık 80 bin lira olabilecek. Tasfiye sonunda 1 milyar liralık değerin tamamının korunması durumunda ise 100 bin liralık payın karşılığı 100 bin lira olacak.
Ödeme için 6 ayın dolması beklenmeyecek
Fonların tasfiyesi için belirlenen azami süre 6 ay olsa da yatırımcıların ödeme almak için bu sürenin tamamlanmasını beklemesi gerekmeyecek.
Fon portföyündeki varlıklar nakde çevrildikçe ve hak sahipliği mutabakatı tamamlandıkça bankaların belirleyeceği ara dönemlerde ödeme yapılabilecek.
16 Eylül ve öncesinde fonunu satmak için TEFAS üzerinden talimat verdiği halde fonun temerrüdü veya fiyat açıklamaması nedeniyle işlemi gerçekleşmeyen bazı yatırımcılar için ise farklı bir uygulama yürütülecek.
Bu kapsamdaki iade talimatlarından doğan tutarlar fon hesabına borç olarak kaydedilecek ve fon varlıklarından nakit elde edildikçe öncelikli olarak karşılanacak.
17 Eylül’de fonların TEFAS’ta işleme kapatılması nedeniyle o gün verdikleri emir sistem tarafından iptal edilen yatırımcılar ise tasfiye bakiyesinden fondaki katılma payları oranında ödeme alacak.
Haksız kazançların iadesi için hesap açıldı
SPK ayrıca tasfiye kapsamındaki fonlarda, tasfiye kararından önce gerçekleştirdikleri katılma payı satışları sonucunda fahiş kazanç elde eden ve bu kazancı kendi isteğiyle iade etmek isteyenler için ayrı hesaplar açıldığını duyurdu.
Her fon için ayrı olmak üzere Birleşik Fon Bankası nezdinde, Tasarruf Mevduat Sigorta Fonu (TMSF) adına “İsteğe Bağlı İade Hesapları” oluşturuldu.
Bu hesaplara yatırılan tutarlar yalnızca ilgili fonun tasfiye mal varlığına dahil edilecek. Söz konusu paralar başka fon veya hesaplara aktarılamayacak ve ilgili fonun katılma payı sahiplerine yapılacak ödemelerde kullanılmak üzere Ziraat Bankası ile Türkiye İş Bankasına aktarılacak.
SPK ayrıca borsada işlem gören ortaklık paylarının alım satımı ve benzeri işlemlerden elde edilen fahiş kârları geri ödemek isteyenler için Birleşik Fon Bankası nezdinde TMSF adına “Genel Hisse İade Hesabı” açıldığını bildirdi.
