Otomatik vitesli araç kullanan sürücülerin bazıları, özellikle yokuş aşağı inerken yakıt tasarrufu yapacağını düşünerek vitesi N konumuna alıyor. Ancak bu alışkanlık sanıldığı kadar masum değil. Özellikle uzun ve dik yokuşlarda aracın vitesten çıkarılması, motor freninin devre dışı kalmasına ve fren sisteminin daha fazla çalışmasına neden olabiliyor.
Yokuş Aşağı N Konumuna Almak Neden Sakıncalı?
Araç yokuş aşağı inerken D konumundan N konumuna geçirildiğinde motor ile tekerlekler arasındaki bağlantı kesiliyor. Böylece motorun aracı yavaşlatmasına yardımcı olan motor freni etkisi ortadan kalkıyor.
Bu durumda otomobilin hızını kontrol etmek büyük ölçüde fren pedalına kalıyor. Özellikle uzun bir inişte fren pedalına sürekli veya sık aralıklarla basılması, frenlerin aşırı ısınmasına yol açabiliyor.
Frenlerin fazla ısınması ise frenleme performansının düşmesine neden olabilir. Bu nedenle uzun yokuşlarda aracın üreticinin önerdiği sürüş konumunda tutulması ve hızın kontrollü şekilde ayarlanması önem taşıyor.
Yakıt Tasarrufu Sağladığı Düşüncesi Yanıltabiliyor
Vitesi boşa almanın temel gerekçelerinden biri yakıt tüketimini azaltacağı düşüncesi. Ancak modern otomobillerde durum eski araçlardakinden farklı.
Birçok modern motor, araç viteste ve gaz pedalından ayak çekilmiş durumdayken yakıt enjeksiyonunu geçici olarak kesebiliyor. Bu nedenle yokuş aşağı inerken N konumuna geçmek her zaman beklenen yakıt tasarrufunu sağlamıyor.
Üstelik araç vitesten çıkarıldığında motor freni de kullanılamadığı için sürücünün frenlere daha fazla ihtiyaç duyması söz konusu olabiliyor.
Uzun Yokuşlarda Frenlere Daha Çok Yük Biniyor
Kısa bir inişte fark edilmeyebilecek bu durum, uzun ve dik yokuşlarda daha önemli hale geliyor. Frenler sürekli kullanıldığında balata ve disklerde sıcaklık yükseliyor.
Aşırı ısınma meydana geldiğinde fren pedalına basılmasına rağmen aracın beklenenden daha az yavaşlaması gibi ciddi bir durum ortaya çıkabilir. Bu nedenle özellikle uzun inişlerde hızın baştan kontrollü tutulması ve frenlerin gereksiz yere sürekli kullanılmaması gerekiyor.
Bazı otomobillerde L, S, B veya manuel vites kademeleri gibi seçenekler bulunabiliyor. Bunların kullanım amacı ve etkisi araçtan araca değiştiği için sürücünün kendi aracının kullanım kılavuzundaki önerileri dikkate alması en doğru yöntem.
Otomatik Vites Kullanırken Bunlara Da Dikkat Edin
Otomatik şanzımanın sağlıklı çalışması için yalnızca yokuşlarda doğru vites konumunu seçmek yeterli değil. Aracı kullanırken özellikle şu noktalara dikkat etmek gerekiyor:
- Gaz ve fren pedalına aynı anda basmaktan kaçının.
- Araç tamamen durmadan P konumuna geçmeyin.
- Geri ve ileri hareket arasında geçiş yaparken aracın tamamen durmasını bekleyin.
- Sert kalkışları ve gereksiz ani hızlanmaları alışkanlık haline getirmeyin.
- Şanzıman yağının bakımını üreticinin belirlediği aralıklara göre yaptırın.
- Aracın kullanım kılavuzunda belirtilen vites konumlarını ve sürüş modlarını doğru şekilde kullanın.
Özellikle şanzıman yağı ve bakım konusu göz ardı edilmemeli. Kullanılan yağın türü ve değiştirilme aralığı şanzımanın yapısına göre değişebildiğinden, tek bir bakım süresini bütün otomobiller için geçerli kabul etmek doğru değil.
Yani yokuş aşağı inerken birkaç litre yakıt tasarrufu sağlama düşüncesiyle vitesi N konumuna almak yerine, aracın motor freninden yararlanmak ve hızı kontrollü şekilde korumak çok daha doğru bir sürüş yaklaşımı olabilir.
