Elektrikli skuter kiralama hizmetlerine ilişkin idari para cezalarında önemli değişikliğe gidildi. Resmî Gazete'de yayımlanan düzenlemeyle, paylaşımlı elektrikli skuter işletmecilerinin kurallara aykırı faaliyetleri için uygulanacak yaptırımlar yeniden belirlendi. Daha önce 50 bin TL olarak düzenlenen üçüncü ihlal cezası 170 bin TL'ye çıkarılırken izinsiz faaliyet ve denetim yükümlülükleri için de yüksek tutarlı cezalar öngörüldü.
Yeni düzenleme, özellikle elektrikli skuter kiralama şirketlerini ilgilendiriyor. İşletmecilerin yetki belgesi alması, belediyelerden gerekli izinleri temin etmesi, belirlenen araç sayısı sınırlarına uyması ve kullanıcılarına kesintisiz destek sağlaması gibi yükümlülükler için uygulanacak yaptırımlar değiştirildi.
Düzenlemede dikkat çeken bir diğer ayrıntı ise her skuter için ayrı ceza uygulanabilmesi. Böylece birden fazla aracı kapsayan ihlallerde işletmecilerin karşılaşacağı toplam ceza tutarı artabilecek.
İzinsiz elektrikli skuter kiralayanlara 86 bin 900 TL ceza
Paylaşımlı elektrikli skuter işletmeciliği yapmak isteyen kişi ve şirketlerin gerekli yetki belgesine sahip olması gerekiyor.
Ayrıca işletmelerin faaliyet gösterecekleri bölgeler için yetkili kurumlardan izin almaları zorunlu.
Bu kapsamda:
-
Yetki belgesi ve skuter izni olmadan kiralama hizmeti sunanlara 86.900 TL ceza uygulanacak.
-
Büyükşehirlerde UKOME'den, diğer illerde yetkili trafik komisyonlarından gerekli izinleri almayan işletmeciler de 86.900 TL cezayla karşılaşacak.
Önceki yönetmelikte bu ihlaller için 10 bin TL tutarında temel ceza belirlenmişti.
Skuter sayısı sınırını aşanlara 170 bin TL'ye kadar ceza
Yeni düzenlemenin en dikkat çekici bölümü, kiralama şirketlerinin faaliyet gösterdikleri bölgelerde bulundurabilecekleri elektrikli skuter sayısıyla ilgili.
İşletmecilerin, kendilerine verilen izin kapsamında belirlenen araç sayısı sınırlarına uymaları gerekiyor.
Mevcut yönetmelikte yer alan sınırlar şöyle:
-
Mart-ekim döneminde: İzin verilen araç sayısının yüzde 70'inden az ve yüzde 130'undan fazla skuter bulundurulamayacak.
-
Kasım-şubat döneminde: Asgari araç bulundurma oranı yüzde 40 olarak uygulanacak.
Bu kurala aykırı davranılması durumunda para cezaları kademeli olarak uygulanacak.
-
İlk ihlal: 8.687 TL
-
İkinci ihlal: 86.900 TL
-
Üçüncü ihlal: 170.000 TL
Önceki düzenlemede üçüncü ihlal için 50 bin TL temel ceza öngörülürken yeni metinde bu tutar 170 bin TL olarak belirlendi.
Üçüncü ihlalde 6 ay faaliyet durdurma cezası
Skuter sayısı sınırına ilişkin kuralı üçüncü kez ihlal eden işletmeciler yalnızca para cezasıyla karşılaşmayacak.
Bu ihlal nedeniyle üçüncü kez ceza verilen işletmecinin yetki belgesi kapsamındaki faaliyetleri 6 ay süreyle geçici olarak durdurulacak.
Altı aylık faaliyet durdurma yaptırımı önceki yönetmelikte de bulunuyordu. Yeni değişiklikle bu yaptırıma eşlik eden üçüncü ihlal para cezası 170 bin TL olarak yeniden düzenlendi.
Çağrı merkezi veya mobil destek hizmeti bulunmayanlara 43 bin 447 TL ceza
Elektrikli skuter kiralama şirketlerinin kullanıcılarına günün her saatinde ulaşılabilir destek hizmeti sunması gerekiyor.
Yönetmeliğe göre işletmecilerin 7 gün 24 saat esasına göre hizmet verebilecek kapasitede bir çağrı merkezi veya aynı amaçla hizmet sunan mobil uygulama bulundurmaları zorunlu.
Bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi durumunda uygulanacak ceza 43.447 TL olarak belirlendi.
Önceki yönetmelik metninde söz konusu ihlalin temel cezası 5 bin TL olarak yer alıyordu.
Kullanıcı güvenliği ve hız sınırı kurallarında hangi cezalar uygulanacak?
Elektrikli skuter kiralama şirketlerinin kullanıcı güvenliğiyle ilgili mevcut yükümlülükleri de idari yaptırımlar kapsamında bulunuyor.
Yönetmeliğe göre işletmecilerin uyması gereken kurallar arasında şunlar yer alıyor:
-
Kullanıcılara çevrim içi skuter kullanım eğitimi sunulması ve eğitimin tamamlanmasının kontrol edilmesi.
-
Kask, dizlik ve reflektörlü kıyafet gibi güvenlik ekipmanları hakkında bilgilendirme yapılması.
-
15 yaşını tamamlamamış kişilere kiralama hizmeti verilmemesi.
-
Yetkili kurumlar tarafından belirlenen hız sınırlarına uyulması.
-
Girilmesi yasak bölgeler ve hız limitleri için dijital bölge sınırlandırması uygulanması.
-
Yanlış park edilerek yaya ve araç trafiğini engelleyen skuterlerin iki saat içerisinde toplanması.
Bu yükümlülüklerin ilgili hükümlerinin ihlal edilmesi durumunda 8.687 TL idari para cezası öngörülüyor.
Söz konusu güvenlik ve işletmecilik yükümlülükleri önceki yönetmelikte de bulunuyordu. Son düzenlemeyle bunlara ilişkin idari yaptırım tutarları yeniden belirlendi.
Yerli üretim şartına uymayan işletmecilere 86 bin 900 TL ceza
Yönetmelikte paylaşımlı skuter işletmecilerinin araçlarına yönelik yerlilik şartı da bulunuyor.
Mevcut düzenlemeye göre işletmecilerin hizmet verecekleri elektrikli skuterlerin en az yüzde 30'u için ilgili yerlilik esaslarına uygunluğu gösteren Türk Standardları Enstitüsü (TSE) uygunluk belgesi alma yükümlülüğü bulunuyor.
Bu şartın ihlal edilmesi durumunda uygulanacak idari para cezası 86.900 TL olarak belirlendi.
Önceki yönetmelikte aynı yükümlülüğe aykırılık için 10 bin TL temel ceza düzenlenmişti.
Denetimde belge göstermeyenlere 50 bin TL ceza
Yeni düzenlemede yetkili kurumların gerçekleştirdiği denetimlerde gerekli bilgi ve belgelerin sunulmaması için de ayrı bir yaptırım yer alıyor.
Denetim yapmaya yetkili görevlilere istenen bilgi veya belgeleri ibraz etmeyenlere 50.000 TL idari para cezası uygulanacak.
Önceki yönetmelikte denetim için belge sunma zorunluluğu bulunmakla birlikte yeni yaptırım maddesinde bu ihlal için açık bir para cezası tutarı belirlenmiş oldu.
Her elektrikli skuter için ayrı ceza uygulanabilecek
Yeni düzenlemeye göre birden fazla kuralın aynı anda ihlal edilmesi durumunda her kabahat için ayrı idari para cezası karar tutanağı düzenlenecek.
Ayrıca ihlallerin birden fazla elektrikli skuteri kapsaması halinde her araç için ayrı ayrı ceza uygulanacak.
Bu hükümler önceki yönetmelikte de yer alıyordu ve yeni düzenlemede korundu.
İdari para cezası tutanaklarının elektronik ortamda düzenlenebilmesine de imkân tanınıyor.
Elektrikli skuter kullanan vatandaşlara 170 bin TL ceza kesilecek mi?
Yeni düzenlemenin en çok dikkat edilmesi gereken noktası, yüksek tutarlı para cezalarının kapsamı.
170 bin TL'lik ceza, elektrikli skuter kullanan bütün vatandaşlara uygulanacak genel bir trafik cezası değil. Bu yaptırım, paylaşımlı skuter işletmecilerinin belirlenen araç sayısı sınırına üçüncü kez aykırı davranması durumunda uygulanacak.
