İcra takiplerinde kullanılan haciz ihbarnameleri, takip borçlusunun üçüncü kişilerde bulunan para, mal veya alacaklarının haczedilmesi amacıyla uygulanıyor. Bankalar da müşterilerinin hesaplarında bulunan para ve diğer haklar nedeniyle bu süreçte üçüncü kişi konumunda yer alabiliyor.
İcra ve İflas Kanunu’nun 89. maddesi kapsamında gönderilen ilk haciz ihbarnamesi, bankayı veya başka bir üçüncü kişiyi doğrudan takip borçlusu haline getirmiyor. Banka, takip borçlusunun kendisinde bulunan hak ve alacakları açısından üçüncü kişi olarak değerlendiriliyor.
Ancak yasal sürelerin kaçırılması halinde süreç üçüncü kişiler açısından daha ağır sonuçlara ilerleyebiliyor.
7 günlük itiraz süresi kritik önem taşıyor
Uzmanlara göre 89/1 haciz ihbarnamesinin tebliğ edilmesinin ardından üçüncü kişinin 7 gün içinde itiraz hakkını kullanması gerekiyor. Süresi içinde yapılmayan itirazlar, sonraki haciz aşamalarının gündeme gelmesine neden olabiliyor.
Banka veya üçüncü kişinin vereceği cevabın yalnızca "hesapta para bulunmamaktadır" şeklinde olmaması gerektiği belirtiliyor. Varsa rehin hakkı, mahsup, takas veya önceki hacizler gibi hukuki durumların da açık şekilde bildirilmesi önem taşıyor.
Borçlu olmayan kişiler nasıl riskle karşılaşabilir?
89/1 haciz ihbarnamesine cevap verilmemesi halinde, kanunda belirtilen şartların oluşmasıyla üçüncü kişinin gerçekte borçlu olmadığı bir tutarın kendi zimmetinde sayılması yönünde süreç ilerleyebiliyor.
Bu nedenle kendisine haciz ihbarnamesi ulaşan banka, şirket veya gerçek kişilerin herhangi bir borcu olmadığını düşünse bile tebligatı dikkate alması gerekiyor.
89/1, 89/2 ve 89/3 süreci nasıl ilerliyor?
Haciz ihbarnamelerinde süreç aşamalı şekilde işliyor. İlk olarak üçüncü kişiye 89/1 haciz ihbarnamesi gönderiliyor ve itiraz için 7 günlük süre tanınıyor.
İtiraz edilmemesi halinde şartlara bağlı olarak 89/2 aşamasına geçilebiliyor. Bu aşamada da itiraz hakkı bulunuyor. Sürecin devamında ise 89/3 haciz ihbarnamesi gündeme gelebiliyor.
Sistem genel olarak; 89/1 → 7 günlük itiraz süresi → 89/2 → 7 günlük itiraz süresi → 89/3 → 15 günlük dava veya ödeme süreci şeklinde ilerliyor.
Haciz ihbarnamesi gelenler ne yapmalı?
Uzmanlar, haciz ihbarnamelerinin göz ardı edilmemesi gerektiğini belirtiyor. Her somut olayda tebligat tarihi, verilen cevaplar, varsa rehin ve takas hakları ile icra dosyasındaki işlemlerin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekiyor.
Hukuki sürelerin kaçırılmaması için sürecin dikkatle takip edilmesi önem taşıyor.
