Kolon kanseri uzun yıllar boyunca daha çok ileri yaşlarla ilişkilendirilen bir hastalık olarak bilinse de genç yaşlarda da görülmeye devam ediyor. Uzmanlar, özellikle hareketsiz yaşam, aşırı işlenmiş gıda tüketimi, fazla kilo ve genetik yatkınlık gibi faktörlerin göz ardı edilmemesi gerektiğine dikkat çekiyor.
Dışkıda kan, uzun süren karın ağrısı, bağırsak alışkanlıklarında değişiklik ve açıklanamayan kilo kaybı gibi belirtilerin ise basit sindirim sorunları veya hemoroide bağlanarak geçiştirilmemesi önem taşıyor.
Fast Food Ağırlıklı Beslenmeye Dikkat
Günlük hayatta sık tüketilen fast food ve aşırı işlenmiş gıdalar, sağlıklı beslenme düzeninin yerini aldığında bağırsak sağlığı açısından olumsuz sonuçlar doğurabiliyor.
Hareketsizlik, fazla kilo, düzensiz uyku ve yüksek kalorili beslenme de uzun vadede risk faktörleri arasında değerlendiriliyor. Bununla birlikte kolon kanserinin tek bir nedene bağlı gelişmediği, genetik ve çevresel birçok faktörün birlikte rol oynayabileceği unutulmamalı.
Gençsiniz Diye Belirtileri Önemsememezlik Yapmayın
Kolon kanserinde tanının gecikmesinin önemli nedenlerinden biri, belirtilerin başka sorunlarla karıştırılabilmesi.
Örneğin dışkıda görülen kan hemoroide bağlanabilir veya devam eden karın ağrısı gaz ve sindirim problemi olarak düşünülebilir. Ancak bu şikâyetlerin tekrarlaması veya uzun süre devam etmesi halinde doktora başvurmak gerekir.
Özellikle şu belirtiler dikkate alınmalı:
• Dışkıda kan görülmesi
• Uzun süren kabızlık veya ishal
• Bağırsak alışkanlığında belirgin değişiklik
• Geçmeyen veya tekrarlayan karın ağrısı
• Nedensiz kilo kaybı
• Kansızlık
• Halsizlik ve çabuk yorulma
Bu belirtiler kesin olarak kolon kanseri anlamına gelmez. Ancak nedeninin araştırılması önemlidir.
Erken Tanı Tedavi Şansını Artırıyor
Kolon kanserinde hastalığın erken yakalanması tedavi süreci açısından büyük önem taşıyor. Yaşa ve kişisel risklere uygun tarama programları sayesinde henüz belirti ortaya çıkmadan bazı sorunlar tespit edilebiliyor.
Tarama yöntemi ve başlangıç yaşı kişiye göre değişebildiği için özellikle ailesinde kolon kanseri bulunan kişilerin doktorla görüşerek kendilerine uygun tarama planını belirlemesi gerekiyor.
Bağırsak Sağlığı İçin Neler Yapılabilir?
Günlük yaşamda bazı alışkanlıkların değiştirilmesi genel sağlık açısından fayda sağlayabilir. Sebze, meyve, tam tahıl ve diğer lif kaynaklarının yeterli tüketilmesi, düzenli hareket edilmesi, sağlıklı kilonun korunması ve yeterli su içilmesi bunların başında geliyor.
Salam, sucuk ve sosis gibi işlenmiş etlerin yanı sıra aşırı işlenmiş atıştırmalıkların tüketimini sınırlamak da sağlıklı beslenme düzeninin önemli parçalarından biri.
Özellikle ailesinde kolon kanseri öyküsü bulunan veya genetik risk taşıyan kişilerin ise genel önerilerle yetinmeyip doktor kontrolünde kişisel takip ve tarama programı oluşturması gerekiyor.
Unutulmaması gereken en önemli nokta şu: Genç yaşta olmak kolon kanserine karşı tamamen koruma sağlamaz. Dışkıda kan, bağırsak düzeninde kalıcı değişiklik veya açıklanamayan kilo kaybı gibi belirtiler varsa şikâyetleri kendi kendine yorumlamak yerine bir sağlık kuruluşuna başvurmak en doğru yaklaşım olacaktır.
