El bileği kırığı, düşme, darbe veya kazalar sonucunda bilekteki kemiklerin çatlaması ya da kırılmasıyla ortaya çıkar. Özellikle açık elin üzerine düşmek en sık görülen nedenlerden biridir. İleri yaşlarda ise kemiklerin zayıflaması nedeniyle basit düşmeler bile kırığa yol açabilir.
Kırığın erken teşhis edilmesi ve doğru tedavi uygulanması, elin hareket kabiliyetinin ve kavrama gücünün korunması açısından önemlidir.
El Bileği Kırığı Neden Olur?
El bileği kırıkları genellikle bileğe aşırı yük binmesi veya doğrudan darbe alınması sonucu oluşur. Başlıca nedenler:
- Açık elin üzerine düşmek
- Trafik ve iş kazaları
- Yüksekten düşmek
- Spor yaralanmaları
- Bileğe doğrudan sert darbe gelmesi
- Kemik erimesi nedeniyle kemiklerin zayıflaması
El Bileği Kırığının Belirtileri Nelerdir?
Kırık sonrası belirtiler genellikle kısa sürede ortaya çıkar. En sık görülen şikayetler şunlardır:
- Ani ve şiddetli bilek ağrısı
- Şişlik ve morarma
- Bileği hareket ettirmekte zorlanma
- El ve parmaklarda güç kaybı
- Bilekte şekil bozukluğu
- Uyuşma veya karıncalanma
- Kavrama sırasında ağrı
Bilekte belirgin şekil bozukluğu veya parmaklarda morarma, soğukluk ve hissizlik varsa vakit kaybetmeden doktora başvurulmalıdır.
El Bileği Kırığı Nasıl Teşhis Edilir?
Tanı için öncelikle ortopedi uzmanı tarafından muayene yapılır. Ardından genellikle röntgen çekilir. Daha karmaşık kırıklarda BT veya MR gibi görüntüleme yöntemlerinden de yararlanılabilir.
Bazı skafoid kırıkları ilk röntgende fark edilmeyebilir. Bu nedenle düşme sonrasında devam eden bilek ağrılarının ihmal edilmemesi gerekir.
El Bileği Kırığı Nasıl Tedavi Edilir?
Tedavi kırığın durumuna göre belirlenir. Kaymamış ve stabil kırıklarda alçı veya atel yeterli olabilir. Kemiklerin yer değiştirdiği, parçalı veya ekleme uzanan kırıklarda ise ameliyat gerekebilir.
Ameliyat sırasında plak, vida veya özel teller kullanılarak kemikler sabitlenebilir.
El Bileği Kaç Hafta Alçıda Kalır?
Alçı süresi kırığın türüne ve kişinin durumuna göre değişir. Yetişkinlerde genellikle 4 ila 6 hafta arasında alçı veya atel kullanılır. Bazı kırıklarda bu süre daha uzun olabilir.
Alçı çıktıktan sonra bilekte sertlik, hafif şişlik ve güç kaybı görülebilir. Doktorun önerdiği egzersizlerin düzenli yapılması bu dönemde önemlidir.
El Bileği Kırığının İyileştiği Nasıl Anlaşılır?
İyileşme sürecinde ağrı ve şişlik azalır, morluklar kaybolur ve elin hareketleri giderek düzelir. Kavrama gücünün yeniden kazanılması da olumlu bir işarettir.
Ancak ağrının azalması kemiğin tamamen kaynadığı anlamına gelmez. Kesin değerlendirme doktor muayenesi ve gerektiğinde kontrol röntgeniyle yapılır.
El Bileği Kırığı Ne Kadar Sürede İyileşir?
El bileği kırıklarında kemik kaynaması çoğunlukla 6 ila 8 hafta içinde gerçekleşir. Yaş, kırığın şekli, kemik kalitesi ve uygulanan tedavi bu süreyi değiştirebilir. Elin tamamen eski gücüne ve hareket kabiliyetine dönmesi ise birkaç ay sürebilir.
İyileşme döneminde ağır kaldırmaktan kaçınmak, doktorun önerdiği egzersizleri yapmak ve kontrolleri aksatmamak gerekir. Sigara kullanımı da kemik iyileşmesini olumsuz etkileyebileceğinden mümkün olduğunca bırakılması önerilir.
