Munzur Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. İlyas Kayaokay, şahsi kütüphanesinde yaptığı incelemeler sırasında, Şam'daki Fransız Lazarist Koleji'ne ait bir yazma defterde 14. yüzyılın büyük mutasavvıf şairi Nesimi'ye ait bugüne kadar bilinmeyen şiirler buldu. Bu keşif, edebiyat dünyasında büyük bir yankı uyandırdı.
Defterde yer alan toplam 172 gazelin karşılaştırmalı incelemesi sonucu, altı gazelin ilk kez bu defter aracılığıyla bilim dünyasına kazandırıldığı belirlendi. Kayaokay, bu yazmanın 19. yüzyıl sonu ile 20. yüzyıl başlarında istinsah edildiğini ve içerdiği manzumelerin büyük bir kısmının şimdiye kadar yayımlanan Nesimi divanlarında yer almadığını belirtti.
"Misyonerlerin İlgi Alanı"
Kayaokay, bu defterin içeriği hakkında, Şam'daki Lazarist kolejin ilgisinin ve edebi metinlere olan tutumunun da önemli bir gösterge olduğunu vurguladı. Nesimi'nin eserlerinin, Osmanlı coğrafyasındaki misyonerler tarafından kaydedilip kaydedilmediği sorusunu gündeme getiren Kayaokay, bu defterin aynı zamanda, dönemin misyonerlerinin edebi ve kültürel metinlere ne kadar ilgi gösterdiklerini de ortaya koyduğunu belirtti.
Keşfedilen Şiirler
Yapılan araştırmalarla bulunan altı gazelin, Türkiye ve Azerbaycan'daki hiçbir nesirde yer almadığı ve ilk kez bu özel yazma defterinde tespit edildiği ifade edildi. Bu keşif, Nesimi’nin edebiyat tarihindeki yerini daha da sağlamlaştıracak gibi görünüyor.
Sonraki Adımlar
Doç. Dr. Kayaokay, bu önemli keşfin detaylarını içeren makalenin bu yıl akademik dünyaya duyurulacağını belirtti. Ayrıca, Nesimi’nin Türkçe Divanı’nın yeniden incelenmesi gerektiğine ve bu nadir metnin edebiyat dünyası için kıymetli bir kaynak olduğuna da dikkat çekti.
