Mide Yıkama Nedir?
Mide yıkama, tıpta “gastrik lavaj” olarak bilinen bir işlemdir. Temel amaç, mideye giren zararlı maddeleri vücuda yayılmadan önce temizlemektir.
Bu işlemde, ağızdan ya da burundan mideye ince bir tüp yerleştirilir. Ardından mideye sıvı verilip geri çekilerek içerideki zararlı maddeler dışarı alınır.
Kısacası mide, kontrollü şekilde “yıkanıp” temizlenmiş olur.
Mide Yıkama Neden Yapılır?
En yaygın kullanım nedeni zehirlenmelerdir. Özellikle yanlışlıkla ya da bilinçli şekilde fazla ilaç alımı durumlarında bu yöntem devreye girer.
Başlıca yapılma nedenleri şunlardır:
* Yüksek doz ilaç alımı
* Kimyasal madde zehirlenmeleri
* Mide kanamalarında görüntüleme öncesi temizlik
* Acil ameliyat öncesi mideyi boşaltma
* Nadiren bazı hastalıklarda örnek alma
Özellikle ilk saatlerde yapılırsa etkisi çok daha yüksek olur.
Mide Yıkanması Nasıl Yapılır?
Bu işlem mutlaka hastanede ve uzman ekip tarafından yapılır. Evde ya da bilinçsiz şekilde uygulanması son derece tehlikelidir.
İşlem genel olarak şu adımlarla ilerler:
* Hasta yan yatırılır ve güvenli pozisyona alınır
* Ağız veya burundan mideye tüp yerleştirilir
* Mideye belirli miktarda sıvı verilir
* Verilen sıvı geri çekilir
* Bu işlem, mide temizlenene kadar birkaç kez tekrarlanır
Genellikle 15-30 dakika sürer ama hazırlık ve gözlem süreciyle birlikte daha uzun sürebilir.
Acı Verir Mi?
Mide yıkama genelde ağrıdan çok rahatsızlık hissi oluşturur. Özellikle tüp yerleştirilirken öğürme refleksi olabilir.
Bu durumu azaltmak için boğaz bölgesine uyuşturucu sprey uygulanabilir. Yani tamamen ağrısız olmasa da dayanılmayacak bir işlem değildir.
Her Durumda Yapılır Mı?
Hayır, mide yıkama her zehirlenmede uygulanmaz. Bazı durumlarda faydadan çok zarar verebilir.
Özellikle şu durumlarda yapılmaz:
* Çamaşır suyu, kezzap gibi yakıcı maddeler içildiyse
* Benzin, tiner gibi petrol ürünleri yutulduysa
* Kesici veya delici cisimler yutulduysa
* Bilinci kapalı ve solunumu güvence altına alınmamış hastalarda
Bu gibi durumlarda farklı tedavi yöntemleri tercih edilir.
İşlem Sonrası Neler Olur?
Mide yıkama sonrası hasta bir süre gözlem altında tutulur. Çünkü işlem bittikten sonra da vücudun verdiği tepkiler takip edilmelidir.
Hafif yan etkiler görülebilir:
* Boğazda ağrı veya yanma
* Hafif mide krampları
* Geçici ses kısıklığı
Bazı durumlarda mideye kalan toksinleri bağlamak için aktif kömür de verilebilir.
Riskleri Var Mı?
Her tıbbi işlem gibi mide yıkamanın da bazı riskleri vardır. En önemlisi, mide içeriğinin akciğerlere kaçmasıdır.
Diğer olası riskler:
* Yemek borusunda tahriş veya zedelenme
* Elektrolit dengesinin bozulması
* Vücut ısısında düşüş
* Nadir de olsa kalp ritim bozuklukları
Bu yüzden işlem mutlaka uzman kontrolünde yapılmalıdır.
