Üzüm, arpa ve benzeri tarım ürünlerinin alkollü içki üretiminde kullanılacağını bilerek satılması, günaha destek olma kapsamında değerlendiriliyor.

Paylaşılan dinî açıklamaya göre bu ürünlerin, içki üreteceği bilinen veya buna doğrudan aracılık eden kişi ya da kuruluşlara satılması caiz görülmüyor.

İçki üretiminde kullanılacağı bilinen ürünlerin satışı

İslam’ın getirdiği hükümlerde temel amaç, fert ve toplumun dünya ve ahiret bakımından faydasını sağlamak, karşılaşabilecekleri zararları önlemektir. Bu doğrultuda iyilik ve takvada yardımlaşma teşvik edilirken günah ve haksızlığa destek verilmesi yasaklanmıştır. Açıklamada bu ilkenin dayanağı olarak Mâide suresinin 2. ayetine işaret ediliyor.

Üzüm ve üzüm şırası gibi içki üretiminin temel hammaddeleri arasında bulunan ürünlerin, içki üreteceği bilinen kişilere satılmasının hükmü de bu çerçevede ele alınıyor.

Kur’an ve hadislerde içkiye ilişkin hükümler

İslam’da zararlı alışkanlıkların başında değerlendirilen sarhoş edici içkiler haram kılınmıştır. Kur’ân-ı Kerîm’de içki, “şeytan işi bir pislik” olarak nitelendirilmiş ve kurtuluşa erebilmek için bundan uzak durulması emredilmiştir (el-Mâide, 5/90).

Hz. Peygamber (s.a.s.) de içkiden sakınmayı emretmiş ve onu “kötülüklerin anası” olarak nitelendirmiştir (İbn Hibbân, Sahîh, 12/169 [5348]; ayrıca bk. İbn Mâce, Eşribe, 1 [3371]).

Yasak, içkinin üretim ve ticaretini de kapsıyor

Açıklamada, İslam’da içki içmenin yanı sıra içkinin üretim ve ticaretinin de yasaklandığı belirtiliyor (Buhârî, Büyû‘, 24 [2084]).

Hadislerde; içkiyi imal eden, imal ettiren, içen, servisini yapan, taşıyan, taşıtan, satan ve satın alan kimselerin Allah’ın rahmetinden uzak kalacağının bildirildiği aktarılıyor (Tirmizî, Büyû‘, 59 [1295]; Ebû Dâvûd, Eşribe, 2 [3674]).

Âlimlerin çoğunluğu bu alışverişi caiz görmüyor

İçki üretiminde kullanılabilecek ürünlerin, bu amaçla üretim yapacağı bilinen kişilere satılması fakihler tarafından tartışılmıştır. Âlimlerin çoğunluğu, böyle bir alışverişi haramın işlenmesine imkân tanımak ve günaha destek olmak kapsamında değerlendirerek caiz görmemiştir.

Bu görüşün kaynakları arasında Serahsî’nin el-Mebsût (24/26), Şirbînî’nin Muğni’l-muhtâc (2/392), İbn Rüşd el-Ced’in el-Beyân ve’t-tahsîl (9/394-395) ve İbn Kudâme’nin el-Kâfî (2/677) adlı eserleri gösteriliyor.

İçki üretimine doğrudan aracılık edenlere satışın hükmü

Paylaşılan açıklamanın sonuç bölümünde, hükmün içki üreteceği bilinenlerin yanı sıra bu faaliyete doğrudan aracılık eden kişi ve kuruluşları da kapsadığı belirtiliyor:

“Bu itibarla üzüm, arpa vb. ürünlerin alkollü içki üreteceği bilinen veya bunlara doğrudan aracılık eden kişi ya da kuruluşlara satılması; haramın işlenmesine zemin hazırlama, yaygınlaşmasına katkı sunma ve günaha destek olma mahiyeti taşıdığından caiz değildir.”

İçki Üreticisine Üzüm ve Arpa Satmanın Dînî Hükmü

İslam fıkhında haram olan maddelerin üretimine hammadde sağlamanın yeri ve meselenin temel dinamikleri.

Temel İlke: İyilikte Yardımlaşma, Günah ve Haksızlıkta Yardımlaşmama

• İslam dininin temel gayesi, fertlerin ve toplumun hem dünyevî hem de uhrevî menfaatlerini korumak, zararları ise bertaraf etmektir.

• Bu doğrultuda Kur'an-ı Kerim’de (el-Mâide 5/2) iyilik ve takvada yardımlaşma şiddetle teşvik edilirken, günaha ve haksızlığa destek olunması kesin bir dille yasaklanmıştır.

İçkinin Dinimizdeki Yeri ve Haram Kılınış Gerekçesi

• Sarhoş edici içkiler, insan sağlığına ve toplumsal düzene veren zararları nedeniyle zararlı alışkanlıkların başında yer alır ve haram kılınmıştır.

• Kur'ân-ı Kerim'de içki "şeytan işi bir pislik" olarak tanımlanmış ve kurtuluşa ermek için bu maddelerden uzak durulması emredilmiştir (el-Mâide 5/90).

• Hz. Muhammed (s.a.s.) ise içkiyi "kötülüklerin anası" olarak nitelendirerek ümmetini bu konuda uyarmıştır (İbn Hibbân, Sahîh, 12/169; İbn Mâce, Eşribe, 1).

İçkinin Üretim ve Ticaretine Yönelik Yasaklar

• İslam’da sadece içki içmek değil, aynı zamanda üretimini ve ticaretini yapmak da yasaklanmıştır (Buhârî, Büyû‘, 24).

• Hadis-i şeriflerde; içkiyi imal eden, imal ettiren, servisini yapan, taşıyan, taşıtan, satan ve satın alan kişilerin Allah’ın rahmetinden uzak kalacağı (lanetleneceği) açıkça bildirilmiştir (Tirmizî, Büyû‘, 59; Ebû Dâvûd, Eşribe, 2).

Hammadde Satışının (Üzüm, Arpa vb.) Fıkhî Boyutu

• Üzüm ve arpa gibi doğrudan alkollü içki yapımında kullanılan temel girdilerin, içki üreteceği bilinen kişi veya işletmelere satılması klasik dönemden beri İslam fakihleri tarafından ele alınmıştır.

• Âlimlerin çoğunluğu (Hanefî, Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelî mezheplerinin genel yaklaşımı); Serahsî (el-Mebsût), Şirbînî (Muğni’l-muhtâc), İbn Rüşd el-Ced (el-Beyân ve’t-tahsîl) ve İbn Kudâme (el-Kâfî) gibi isimlerin eserlerinde de vurgulandığı üzere, bu tarz satışları "haramın işlenmesine imkân tanımak ve günaha destek olmak" (yardım etme) kapsamında değerlendirmiştir.

Güncel Değerlendirme ve Sonuç

• Üzüm, arpa gibi ürünlerin, alkollü içki üreteceği bilinen ya da bu sürece aracılık eden kişi veya kurumlara satılması caiz görülmemektedir.

• Bu yasağın temel sebebi; bu tür ticari ilişkilerin haram fiilin işlenmesine zemin hazırlaması, yaygınlaşmasına katkı sunması ve gayrimeşru bir faaliyete dolaylı yoldan destek mahiyeti taşımasıdır. ATB

İnanç haberleri için TIKLAYINIZ!

Astroloji ve Rüya haberleri için TIKLAYINIZ!

Kadın Aile haberleri için TIKLAYINIZ!

Kültür Sanat haberleri için TIKLAYINIZ!