Havaların ısınmasıyla birlikte açık alanlarda geçirilen sürenin artması, arı sokması vakalarını da beraberinde getiriyor. Arı sokmasının ardından halk arasında yaygın olarak uygulanan çamur veya yoğurt sürme gibi yöntemler ise doğru ilk yardım uygulamaları arasında yer almıyor.
Steril olmayan maddelerin sokulan bölgeye uygulanması, açık yaranın kirlenmesine ve enfeksiyon gelişmesine neden olabilir. Amonyak ve benzeri kimyasal ürünler de ciltte tahrişe yol açabilir.
Arı sokmasında ilk olarak ne yapılmalı?
Arının iğnesi deride kaldıysa mümkün olduğunca kısa sürede çıkarılmalıdır. İğnenin çıkarılmasında kullanılan yöntemden çok hızlı davranılması önem taşır.
İğne çıkarıldıktan sonra sokulan bölge su ve sabunla temizlenmeli, şişlik ve ağrıyı azaltmak için bezle sarılmış buz veya soğuk kompres uygulanmalıdır.
Kol veya bacakta meydana gelen sokmalarda etkilenen bölgenin yukarıda tutulması da şişliğin azalmasına yardımcı olabilir.
Ağrı kesici, antihistaminik veya cilt üzerine uygulanan ilaçlar ise kişinin sağlık durumu dikkate alınarak doktor ya da eczacı önerisiyle kullanılmalıdır.
Hangi belirtiler normal kabul edilebilir?
Arının soktuğu bölgede ağrı, kızarıklık, kaşıntı ve şişlik görülmesi çoğunlukla bölgesel tepki olarak değerlendirilir.
Şişliğin giderek büyümesi, uzun süre geçmemesi, enfeksiyon belirtilerinin ortaya çıkması veya kişinin birden fazla yerinden sokulması durumunda sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Ağız, dil, boğaz veya göz çevresindeki sokmalarda ise belirtiler hafif görünse bile tıbbi değerlendirme alınması önemlidir.
Bu belirtilerde hemen 112 aranmalı
Arı sokmasının ardından şu belirtilerden birinin görülmesi ciddi alerjik reaksiyona işaret edebilir:
-
Nefes almakta veya yutkunmakta güçlük
-
Dil, dudak, yüz ya da boğazda şişme
-
Vücudun farklı bölgelerine yayılan kurdeşen
-
Ses kısıklığı veya hırıltılı solunum
-
Şiddetli baş dönmesi ve bayılma
-
Tansiyon düşmesi, bulantı veya kusma
Bu belirtilerde vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi aranmalıdır. Kişinin doktor tarafından reçete edilmiş adrenalin oto-enjektörü bulunuyorsa kullanım talimatına uygun şekilde uygulanmalı ve belirtiler gerilese dahi hastaneye başvurulmalıdır.
Arı alerjisi sonradan gelişebilir
Daha önce arı sokmasına karşı ciddi tepki göstermeyen bir kişide sonraki sokmalarda alerjik reaksiyon gelişebilir. Bu nedenle geçmişte sorun yaşanmamış olması yeni bir sokmanın tamamen risksiz olduğu anlamına gelmez.
Arı sokmasının ardından bütün vücudu etkileyen alerjik reaksiyon yaşayan kişilerin çocuk veya erişkin alerji uzmanına başvurması gerekir. Uzman değerlendirmesi sonucunda gerekli görülen hastalara adrenalin oto-enjektörü reçete edilebilir ve arı zehri immünoterapisi uygulanabilir.
