Bursa'nın Osmangazi ilçesinde düzenlenen deprem panelinde, kentin deprem tehlikesine ilişkin dikkat çekici açıklamalar yapıldı. Ankara Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Gürol Seyitoğlu, Bursa Ovası'nı boydan boya geçen yaklaşık 94 kilometrelik bir fay sistemi tespit ettiklerini belirterek, bu sistemin 7 büyüklüğünde deprem üretme potansiyeli bulunduğunu söyledi.
Osmangazi Belediyesi tarafından Bursa'nın fethinin 700. yılı etkinlikleri kapsamında düzenlenen panelde, kentin tarihi depremleri, jeolojik yapısı ve gelecekteki deprem riskleri ele alındı.
Bursa Ovası boyunca uzanan 94 kilometrelik fay
Panorama 1326 Fetih Müzesi'nde gerçekleştirilen panelde konuşan Prof. Dr. Gürol Seyitoğlu, Türkiye Diri Fay Haritası'nda yer alan faylarla kendi araştırmalarında belirledikleri fay sistemi arasındaki farklılıklara dikkat çekti.
Seyitoğlu, "Türkiye Diri Fay Haritası’nda Bursa ve çevresindeki faylar, 1855 yılında gerçekleşen depremlere neden olan faylar kadar uzun değil. Bizim tespit ettiğimiz fay, tüm Bursa Ovası’nı boydan boya geçen bir fay. Bu fayın uzunluğu yaklaşık 94 kilometreyi buluyor" dedi.
1855 depremlerinde fayın yarısının kırıldığı değerlendiriliyor
Bursa'nın deprem geçmişine ilişkin araştırmalarını da paylaşan Seyitoğlu, 1855 yılında meydana gelen iki depremde söz konusu fay sisteminin yaklaşık yarısının kırıldığının tarihi hasar kayıtlarından hareketle değerlendirildiğini söyledi.
İlgili rapor ve çalışmalarda Susurluk'tan Kestel'e uzanan bir sistemin kırılmış olması gerektiğinin belirtildiğini aktaran Seyitoğlu, Kestel'den Yenişehir Ovası'nın iç kesimlerine uzanan bölümün ise 1855 depremlerinde kırılmadığını düşündüklerini ifade etti.
"7 büyüklüğünde deprem üretme potansiyeline sahip"
Fayların yıllık hareket hızlarının, üzerlerinde biriken gerilmenin hesaplanmasında önemli olduğunu belirten Prof. Dr. Seyitoğlu, araştırmalarına ilişkin şu açıklamayı yaptı:
"Buna göre, 7 büyüklüğünde deprem üretme potansiyeline sahip bir fay sistemimiz var. Üstelik bu fay, ovanın bir ucundan diğer ucuna kadar uzanıyor."
Türkiye'nin farklı bölgelerinde de ovaları boydan boya geçen faylar bulunduğunu anlatan Seyitoğlu, bazı fayların varlığının ancak meydana gelen depremler sonrasında ortaya konulabildiğini söyledi.
Bursa'daki fay sisteminin deprem gerçekleşmeden önce belirlenmiş olmasının önemli olduğunu vurgulayan Seyitoğlu, "Bursa’nın avantajı ise deprem gerçekleşmeden önce fayın ovanın içinde bulunduğunu biliyor olmamız. Bu bilgi doğrultusunda gerekli önlemlerin alınması gerekiyor" ifadelerini kullandı.
Bursa'nın deprem geçmişi 1855 depremiyle anlatıldı
Osmangazi Belediyesi ev sahipliğinde, Jeoloji Mühendisleri Odası Güney Marmara Şubesi ve Jeolojik Mirası Koruma Derneği'nin katkılarıyla düzenlenen panelde, Bursa'nın geçmişte yaşadığı depremler de gündeme geldi.
Konuşmalar öncesinde gösterilen animasyon filmde, 1855 yılında Bursa'da meydana gelen depremin kentte neden olduğu yıkım anlatıldı.
Panelde, tarihi deprem kayıtlarının günümüzdeki afet hazırlıkları ve kent planlaması açısından taşıdığı önem değerlendirildi.
Uzman akademisyenler Bursa'nın deprem riskini değerlendirdi
Jeolojik Mirası Koruma Derneği Üyesi Prof. Dr. Hükmü Orhan'ın moderatörlüğünü üstlendiği panelde, farklı disiplinlerden akademisyenler sunum gerçekleştirdi.
UNESCO Bursa Alan Başkanı Prof. Dr. Neslihan Dostoğlu, "Deprem, Mimarlık ve Bursa: Tarihi Bir Perspektif" başlıklı sunumuyla depremlerin mimarlık ve kentin tarihi gelişimi üzerindeki etkilerini ele aldı.
Ankara Üniversitesi Mühendislik Fakültesi emekli öğretim üyesi Prof. Dr. Nizamettin Kazancı, "İnsan Yerleşimleri, Doğal Kaynaklar ve Jeolojik Miras" konulu sunumunda yerleşim alanlarıyla doğal çevre arasındaki ilişkiye değindi.
Prof. Dr. Gürol Seyitoğlu, "Deprem Tehlikesi Açısından Havza Biçen Faylar Arasında Bir Karşılaştırma" başlıklı sunumunu gerçekleştirirken, Dr. Öğretim Üyesi İbrahim Karahancı da "Gökmenzade’nin İşaretnüması’nda 1855 Depremi" konulu konuşmasıyla tarihi deprem kaynaklarını değerlendirdi.
"Fay hatlarını değiştirme gibi bir lüksümüz yok"
Panelde konuşan UNESCO Bursa Alan Başkanı Prof. Dr. Neslihan Dostoğlu, deprem tehlikesine karşı hazırlıklı olunması gerektiğini vurguladı.
Bursa'nın deprem tehlikesi bakımından önemli bir bölgede bulunduğunu ifade eden Dostoğlu, "Fay hatlarını değiştirme gibi bir lüksümüz olmadığı için depremlere hazırlıklı olmamız gerekiyor" dedi.
Deprem konusunun farklı bilim dallarının katkılarıyla ele alınmasının önemine işaret eden Dostoğlu, tarihi örneklerden hareketle can ve mal kayıplarının azaltılması için yapılabilecek çalışmaların değerlendirildiğini belirtti.
"1900 yılından önceki depremler için tarihi kayıtlara bakıyoruz"
Jeoloji Mühendisleri Odası Güney Marmara Şube Başkanı Mehmet Yıldız, deprem araştırmalarında tarihi kayıtların önemine dikkat çekti.
1900'lü yıllardan önceki sürecin tarihi dönem, sonraki sürecin ise aletsel dönem olarak kabul edildiğini anlatan Yıldız, eski depremlerin incelenmesinde kitabelerin, tarihçilerin araştırmalarının ve döneme ait kayıtların önemli kaynaklar olduğunu söyledi.
Yıldız, panelin düzenlenmesine katkı sağlayan Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın'a, AR-GE Müdürü Serkan Cebeci'ye, belediye ekibine ve akademisyenlere teşekkür etti.
Bursa'nın jeolojik mirasına dikkat çekildi
Prof. Dr. Nizamettin Kazancı ise jeolojik mirasın fosil, kayaç, mineral ve yer şekilleri gibi doğal varlıklardan oluştuğunu belirtti.
Bursa'nın jeolojik miras açısından önemli bir potansiyele sahip olduğunu ifade eden Kazancı, bu birikimin değerlendirilmesinde yerel yönetimlere ve kent sakinlerine görev düştüğünü söyledi.
Osmangazi Belediyesi'nin organizasyona öncülük etmesini olumlu karşıladığını belirten Kazancı, Bursa'nın jeolojik mirasının korunması ve değerlendirilmesi yönündeki çalışmaların sürdürülmesini temenni etti.
Osmangazi Belediyesi'nden bilim ve afet hazırlığı vurgusu
Osmangazi Belediye Başkan Yardımcısı İbrahim Emre Tonaroğlu, Bursa'nın fethinin 700. yılı kapsamında hazırladıkları etkinlik programında bilimsel çalışmalara da yer verdiklerini belirtti.
Kutlama programlarının yalnızca festival, yürüyüş ve eğlence etkinlikleriyle sınırlı kalmasını istemediklerini anlatan Tonaroğlu, Bursa'nın geleceğine katkı sağlayacak organizasyonlar gerçekleştirmeyi amaçladıklarını ifade etti.
Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın'ın bilim ve aklı öncelik olarak belirlediğini hatırlatan Tonaroğlu, deprem panelinin bu anlayış doğrultusunda gerçekleştirilen projelerden biri olduğunu söyledi.
Panel, Bursa'nın tarihi deprem deneyimlerinden çıkarılabilecek derslerin değerlendirilmesi ve kentin olası afetlere karşı hazırlığının güçlendirilmesine yönelik görüşlerin paylaşılmasıyla sona erdi.
