Finlandiya'da gıda üretiminden kalan organik yan ürünlerin değerlendirilmesine yönelik dikkat çekici bir yatırım hayata geçiriliyor. Biyoteknoloji şirketi Volare, böcek larvalarından protein ve yağ elde etmek amacıyla Pori kentinde kurduğu fabrikayı tamamladı. Yaklaşık 833 milyon TL'ye karşılık gelen 15 milyon avroluk yatırımla inşa edilen tesis, hayvan yemi ve evcil hayvan maması sektörüne alternatif hammadde sağlayacak.
Geleneksel protein kaynaklarına alternatif arayışları sürerken böceklerden elde edilen proteinler de üretim sektörünün gündeminde yer alıyor. Özellikle balık yetiştiriciliğinde kullanılan yemlerin üretiminde farklı protein kaynaklarının değerlendirilmesi amaçlanıyor. Finlandiya'daki yeni tesis, bu alandaki endüstriyel üretim yatırımlarından biri olarak öne çıkıyor.
Peki, böceklerden nasıl protein üretilecek? Fabrikada hangi böcek türü kullanılacak? Üretilen protein insanlar tarafından mı tüketilecek? İşte Finlandiya'da tamamlanan tesisin özellikleri ve üretim sürecine ilişkin ayrıntılar...
15 milyon avroluk fabrika tamamlandı
Finlandiyalı biyoteknoloji şirketi Volare, Pori kentinde kurduğu Volare 01 isimli fabrikanın inşaatını tamamladı.
Yaklaşık 10 bin metrekarelik alana kurulan tesis için 15 milyon avroluk yatırım gerçekleştirildi. Fabrikada siyah asker sineği olarak bilinen böcek türünün larvaları kullanılarak protein ve yağ üretilecek.
Şirketin açıklanan üretim kapasitesine göre tesis, yılda binlerce ton alternatif yem hammaddesi sağlayabilecek.
Böceklerden protein nasıl üretilecek?
Fabrikada üretim sürecinin temelini siyah asker sineği larvaları oluşturacak.
İlk aşamada gıda üretiminden kalan ve insan tüketimine sunulmayan, mevzuata uygun organik yan ürünler kullanılacak. Bu maddelerle beslenen larvalar büyüdükçe vücutlarında protein ve yağ biriktirecek.
Belirli büyüklüğe ulaşan larvalar toplanarak işleme alınacak. İşleme sürecinin ardından protein unu ve böcek yağı elde edilecek.
Elde edilen ürünlerin doğrudan insan tüketimine sunulması değil, hayvan yemi ve evcil hayvan maması üretiminde değerlendirilmesi amaçlanıyor.
Evsel çöpler ve her türlü yemek artığı kullanılmayacak
Böcek proteini üretiminde kullanılacak hammaddelerin seçimi de önem taşıyor.
Finlandiya'daki tesiste evlerden toplanan çöplerin veya restoranlardan çıkan her türlü yemek artığının üretime dahil edilmeyeceği belirtildi.
Bunun yerine gıda üretimi sırasında ortaya çıkan ve belirli koşulları karşılayan organik yan ürünler kullanılacak.
Böylece gıda sektöründe doğrudan insan tüketimine sunulmayan uygun maddelerin yeniden ekonomik değere dönüştürülmesi hedefleniyor.
Türkiye'de de böceklerden protein üretimi araştırılıyor
Alternatif protein kaynakları üzerine çalışmalar yalnızca Finlandiya ile sınırlı değil. Türkiye'de de böceklerden hayvan yemi hammaddesi elde edilmesine yönelik araştırmalar yürütülüyor.
Tarım ve Orman Bakanlığına bağlı Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM), 2024 yılında siyah asker sineği larvalarından sürdürülebilir yem hammaddesi üretimine yönelik proje hazırlığını duyurmuştu.
Çalışmalar kapsamında özellikle balık ve kanatlı hayvanların beslenmesinde kullanılabilecek alternatif protein kaynaklarının geliştirilmesi hedefleniyor.
Böcek proteini neden önem taşıyor?
Hayvan yetiştiriciliğinde kullanılan yemlerin protein ihtiyacı, farklı bitkisel ve hayvansal kaynaklardan karşılanıyor. Böcek larvalarından elde edilen protein ise bu kaynaklara alternatif olarak araştırılıyor.
Gıda üretiminden kalan uygun organik yan ürünlerin değerlendirilmesi, alternatif yem hammaddesi üretilmesi ve mevcut protein kaynaklarına bağımlılığın azaltılması bu teknolojinin öne çıkan hedefleri arasında bulunuyor.
Finlandiya'da tamamlanan Volare 01 fabrikası da böceklerden protein ve yağ üretiminin endüstriyel ölçekte uygulanmasına yönelik yatırımlardan biri olarak dikkat çekiyor.
