Türk Dil Kurumu, geçtiğimiz yıl büyük ilgi gören “Yılın Kelimesi/Kavramı” uygulamasını 2025’te de sürdürdü. Halkın oylarıyla yapılan seçim sonucunda 2025 yılını en iyi anlatan kelime “Dijital Vicdan” oldu. Oylamaya binlerce kişi katılırken, seçilen kavram günümüz toplumuna dair önemli bir tabloyu da gözler önüne serdi.
2025’in Kelimesi Nasıl Seçildi?
TDK, yılın kelimesini belirlemek için farklı alanları kapsayan beş kavramı aday olarak belirledi. Daha sonra bu kavramlar internet üzerinden halkın oyuna sunuldu. Yapılan oylama sonucunda, en çok oyu alan “Dijital Vicdan” 2025 yılının kelimesi olarak açıklandı.
Yetkililer, bu çalışmanın amacının sadece bir kelime seçmek değil, aynı zamanda toplumun ruh hâlini ve gündemini yansıtan kavramları görünür kılmak olduğunu vurguladı.
Dijital Vicdan Ne Demek?
“Dijital vicdan”, gerçek hayatta sorumluluk almadan, sosyal medyada yapılan paylaşımlar, beğeniler veya yorumlarla kişinin kendini iyi hissetmesini anlatan bir kavram olarak öne çıkıyor. Yani acı, adaletsizlik ya da toplumsal sorunlar karşısında fiilen bir şey yapmaktansa, ekran başında tepki vererek vicdan rahatlatma hâli.
Uzmanlara göre bu kavram, sosyal medyanın hayatımızdaki etkisini ve duyarlılıkla eylem arasındaki farkı net şekilde ortaya koyuyor.
Oylamaya Sunulan Diğer Kavramlar
2025 yılı için halkın tercihine sunulan diğer kelime ve kavramlar da dikkat çekiciydi:
- Vicdani Körlük: Ağır adaletsizlikler karşısında bireylerin ve toplumların duyarsızlaşması
- Çorak: Sadece toprağı değil, manevi boşluğu ve küresel sorunları da anlatan çok katmanlı bir ifade
- Eylemsiz Merhamet: İyi niyet olmasına rağmen harekete geçmemeyi tanımlayan kavram
- Tek Tipleşme: Dil, düşünce, estetik ve yaşam tarzlarının birbirine benzemesi durumu
Bu kavramların her biri çağımızın farklı bir sorununa işaret ederken, “Dijital Vicdan” halktan en güçlü karşılığı alan ifade oldu.
Geçen Yılın Kelimesi Neydi?
TDK’nin bu uygulamayı ilk kez hayata geçirdiği 2024 yılında, yaklaşık bir milyon kişinin katıldığı oylamada “Kalabalık Yalnızlık” kavramı yılın kelimesi seçilmişti. Bu sonuç da modern hayatın insanları nasıl yalnızlaştırdığına dair güçlü bir mesaj vermişti.
Toplumun Aynası Olan Kelimeler
TDK’nin “Yılın Kelimesi” çalışması, her yıl toplumsal hafızaya küçük ama anlamlı bir not düşüyor. 2025 için seçilen “Dijital Vicdan” ise, teknoloji çağında duyarlılık, sorumluluk ve gerçek eylem arasındaki farkı yeniden düşünmemiz gerektiğini hatırlatıyor.
