Şubat Ne Demek, Şubat Ayı Neden Önemlidir? Tarihi, Kültürü, Vergileriyle 2026 Şubat Takvimi

Yılın en kısa ama en dikkat çekici aylarından biri olan Şubat, tarihi, kültürel ve ekonomik yönleriyle her yıl gündeme geliyor.

Peki Şubat ayı ne anlama geliyor, hangi dilden geliyor, Anadolu ve Osmanlı’da nasıl anılıyordu?

İşte 2026 Şubat ayına dair tüm merak edilenler…

Şubat Ayı Ne Demek? Kökeni Nereye Dayanıyor?

Şubat ismi, Süryanice kökenli "Şabat" kelimesinden gelir. Bu dilde "dinlenmek, ara vermek" veya "sert vuruş" gibi anlamlara gelir.

Roma takviminde ise bu ay, arınma anlamına gelen "Februa" festivalinden dolayı "February" olarak adlandırılmıştır.Bu kelime; sert soğuklar, fırtınalar ve kışın en çetin dönemini ifade eder. Türkçeye Arapça üzerinden “Şubat” olarak geçmiştir.

Yapılan dil araştırmaları, Şubat isminin sadece "dinlenmek" değil, aynı zamanda Akadca "şabatu" (vurmak, çarpmak) kökünden gelerek "fırtınalı ay" anlamına geldiğini de gösterir. Roma döneminde takvim 10 ay iken, Ocak ve Şubat ayları takvime en son eklenen aylardır; bu yüzden yılın sonunda "artık" kalan günleri temsil eder.

Anadolu ve Osmanlı Kültüründe Şubat Ayı

Halk Arasındaki Adı

Anadolu’da Şubat ayı, halk arasında “küçük ay” olarak bilinir. Kışın son ve en sert günlerinin yaşandığı dönem olarak kabul edilir.

Osmanlı Döneminde Şubat

Osmanlı’da kullanılan Rumi Takvim’de ay adı Şubat olarak yer alır. Kışın son sınavı olarak görülür, baharın habercisi sayılırdı.

Osmanlı döneminde de "Şubat" ismi kullanılmıştır. Anadolu halk takviminde ise Şubat ayı, kışın en sert dönemini temsil eden "Erbain'in sonu ile "Hamsin'in (elli günlük kış) başlangıcına denk gelir. Halk arasında bu aya bazen "Gücük" (kısa, küçük anlamında) de denir.

Şubat Ayının Özellikleri ve Kültürel Önemi

Şubat, yılın en kısa ayıdır. 28 gün sürer, artık yıllarda 29 gün olur. Sert soğuklar, ayaz ve ani hava değişimleri bu ayın en belirgin özelliklerindendir.

• Özellikleri: Takvimin en kısa ayıdır (28 gün, 4 yılda bir 29 gün). Kış mevsiminin son ayı olarak kabul edilir.

• Kültürel Önem: Birçok kültürde "eşik" ayı olarak görülür; kıştan bahara geçişi simgeler. Anadolu’da özellikle Cemrelerin düşmeye başladığı aydır.

“Şubat’ın sonu, yazın önüdür.” Anadolu’da bu ay sabrın ve dayanıklılığın simgesi olarak görülür.

Cemrelerin Düşme Takvimi:

Anadolu kültüründe Şubat, kışın direncinin kırıldığı aydır. Bilimsel olarak meteorolojik bir dövme olmasa da halk takviminde "ısı düşmesi" olarak bilinen cemreler bu ayda düşer:

• 1. Cemre: 19-20 Şubat (Havaya)

• 2. Cemre: 26-27 Şubat (Suya)

Şubat Ayında Tarihte Yaşanan Önemli Olaylar

Şubat ayı, Türkiye ve dünya tarihinde önemli kırılmalara sahne olmuştur. İzmir İktisat Kongresi, büyük depremler ve siyasi gelişmeler bu ayda yaşanan dikkat çekici olaylar arasında yer alır.

• 1 Şubat 1979: Barış Manço'nun vefatı.

• 6 Şubat 2023: Türkiye'de meydana gelen Kahramanmaraş merkezli büyük depremler.

• 11 Şubat 1990: Nelson Mandela’nın hapisten çıkışı.

• 14 Şubat: Aziz Valentin Günü (Sevgililer Günü).

• 28 Şubat: Milli Görüş İktidarına 28 Şubat Darbesi

Tarihte "Siyah Şubat" ve Milli Bellek: Türkiye tarihinde Şubat ayı, 1997 yılındaki "28 Şubat Süreci" gibi önemli siyasi kırılmaların ve 6 Şubat depremi gibi derin toplumsal yasların ayıdır. Bu yönüyle kolektif hafızada hem hüzün hem de dayanışma ayı olarak yer tutar.

Şubat Ayında Dünyada ve Türkiye'de meydana gelen 20 önemli olay

Şubat ayı, tarihin akışını değiştiren devrimlerden derin hüzün bırakan doğal afetlere kadar pek çok kritik olaya sahne olmuştur. İşte dünyada ve Türkiye’de Şubat ayında iz bırakan 20 önemli olay:

1. 1 Şubat 1979: Türk basınının duayen ismi ve Milliyet Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Abdi İpekçi, İstanbul’da uğradığı suikast sonucu hayatını kaybetti.

2. 1 Şubat 1999: Barış elçisi ve usta sanatçı Barış Manço, İstanbul’da vefat etti; Türkiye büyük bir yasa boğuldu.

3. 2 Şubat 1943: II. Dünya Savaşı’nın dönüm noktası olan Stalingrad Muharebesi, Alman 6. Ordusu'nun teslim olmasıyla sona erdi.

4. 4 Şubat 1945: Churchill, Roosevelt ve Stalin, II. Dünya Savaşı sonrası dünyayı şekillendirmek üzere Yalta Konferansı'nda bir araya geldi.

5. 4 Şubat 2004: Mark Zuckerberg ve arkadaşları, günümüzde dünyanın en büyük sosyal ağlarından biri olan Facebook'u kurdu.

6. 6 Şubat 1952: İngiltere Kralı VI. George öldü; yerine kızı II. Elizabeth tahta çıktı.

7. 6 Şubat 2023: Türkiye, yüzyılın felaketi olarak adlandırılan Kahramanmaraş merkezli iki büyük depremle sarsıldı; 11 ilde büyük yıkım ve can kaybı yaşandı.

8. 9 Şubat 1969: Dünyanın en popüler yolcu uçaklarından biri olan Boeing 747 (Jumbo Jet) ilk test uçuşunu gerçekleştirdi.

9. 11 Şubat 1990: Güney Afrika'da ırkçılığa karşı mücadelenin sembolü olan Nelson Mandela, 27 yıl hapis yattıktan sonra özgürlüğüne kavuştu.

10. 11 Şubat 2011: Mısır'da "Arap Baharı" protestoları sonucunda Hüsnü Mübarek 30 yıllık iktidarını bırakarak istifa etti.

11. 12 Şubat 1920: Kurtuluş Savaşı mücadelesinin en önemli kahramanlıklarından biri sergilenerek Kahramanmaraş, Fransız işgalinden kurtuldu.

12. 13 Şubat 1925: Cumhuriyet tarihinin ilk büyük ayaklanmalarından biri olan Şeyh Said İsyanı başladı.

13. 14 Şubat 1946: Dünyanın ilk genel amaçlı elektronik bilgisayarı olan ENIAC, ABD’de kamuoyuna tanıtıldı.

14. 16 Şubat 1925: Türkiye’de havacılığın gelişmesi amacıyla Atatürk'ün talimatıyla Türk Tayyare Cemiyeti (Türk Hava Kurumu) kuruldu.

15. 17 Şubat 1926: Türk hukuk sisteminin modernleşmesini sağlayan Türk Medeni Kanunu, TBMM tarafından kabul edildi.

16. 18 Şubat 1952: Türkiye, resmen NATO (Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü) üyesi oldu.

17. 21 Şubat 1965: Amerikalı siyahi hakları savunucusu ve Müslüman lider Malcolm X, New York’ta bir suikast sonucu öldürüldü.

18. 24 Şubat 2022: Rusya’nın Ukrayna’yı işgaliyle başlayan Rusya-Ukrayna Savaşı tüm dünyayı etkisi altına alan büyük bir krize dönüştü.

19. 25 Şubat 1954: Türk sinemasının efsane isimlerinden Nuri Bilge Ceylan İstanbul’da doğdu.

20. 28 Şubat 1997: Türk siyasi tarihine "Postmodern Darbe" olarak geçen ve MGK kararlarıyla hükümetin istifasına giden süreci başlatan 28 Şubat kararları açıklandı.

Şubat Ayında Ödenmesi Gereken Vergiler

Şubat ayı, özellikle esnaf ve işletmeler için mali açıdan yoğun bir dönemdir. Bu ayda;

• Gelir Vergisi stopajı: Basit usulde vergilendirilen mükelleflerin beyanname verme ve 1. taksit ödemesi.
• KDV beyannamesi: Her ay olduğu gibi beyan ve ödemeler.
• Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi
• Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) 1. taksit, Ocak ayında ödenmemişse, gecikmeli ödemelerin takibi.
• SGK ve Bağ-Kur primleri

2026 Şubat Ayında Resmi Tatiller Var mı?

2026 yılı Şubat ayında Türkiye genelinde resmi tatil bulunmamaktadır. Tatil günleri yalnızca hafta sonlarıyla sınırlıdır.

Ancak okulların Sömestr (Yarıyıl) tatili genellikle bu ayın ilk haftasına kadar devam eder.

Şubat Ayındaki Belirli Gün ve Haftalar

• 4 Şubat – Dünya Kanser Günü
• 6 Şubat – Deprem Haftası başlangıcı
• 9 Şubat – Dünya Sigarayı Bırakma Günü
• 14 Şubat – Sevgililer Günü
• 27 Şubat – Dünya Kutup Ayıları Günü

• 28 Şubat: Milli Görüş İktidarına 28 Şubat Darbesi ve Sivil Savunma Günü.

2026 Şubat Ayında Dini Günler ve Hicri Aylar

2026 yılı takvimine göre Şubat ayı Hicri Şaban ayına denk gelmektedir:

• 2 Şubat 2026 Pazartesi: Berat Kandili (Şaban ayının 15. gecesi).

• 18 Şubat 2026 Çarşamba: İlk Teravih, İlk Sahur

• 19 Şubat 2026 Perşembe: Ramazan ayının başlangıcı (İlk oruç günü).

2026'da Şaban ayının ikinci yarısı ve Ramazan'ın ilk yarısı Şubat'a denk gelir. Bu durum, hem Berat Kandili'nin (1 Şubat) manevi atmosferini hem de Ramazan'ın (18 Şubat) ilk on günündeki heyecanı aynı ayda birleştirir.

2026 Şubat ve Ramazan Hazırlığı: Bu yıl Şubat ayının 18'inde başlayacak olan Ramazan ayı, kıştan bahara geçişle birleştiği için beslenme uzmanları, vücudun mevsim geçişine uyum sağlaması adına sahur ve iftarda sıvı alımına ekstra dikkat edilmesini önermektedir.

Şubat Ayında Hangi Burçlar Var?

• Kova Burcu: 20 Ocak - 18 Şubat arası.

• Balık Burcu: 19 Şubat - 20 Mart arası.

Kova Burcu

Özgürlükçü, yenilikçi ve bireysel özellikleriyle öne çıkar.

Balık Burcu

Duygusal, sezgisel ve sanatsal yönü güçlü bir burçtur.

Şubat Ayında Tarla ve Bahçe İşleri

Şubat ayı, tarımda hazırlık dönemidir. Meyve ağaçlarında budama, toprak havalandırma, gübreleme planları ve sera fide hazırlıkları bu ayda yapılır.

Şubat, baharın hazırlık ayıdır:

• Budama: Meyve ağaçları ve asmaların budanması için en uygun zamandır.

• Ekim: Toprak uygunsa bezelye, bakla ve erkenci sebzelerin tohumları atılabilir.

• İlaçlama: Kışlık yağ ilaçlamaları yapılır.

Dünyada Şubat Ayında Yaşanan Önemli Tarihi Olaylar

1. 4 Şubat 1789 – George Washington, ABD’nin ilk başkanı seçildi.

2. 11 Şubat 1858 – Lourdes’ta ilk Meryem Ana görüldüğü iddia edildi.

3. 8 Şubat 1904 – Rus-Japon Savaşı başladı.

4. 14 Şubat 1929 – Chicago’daki Aziz Valentine Günü Katliamı gerçekleşti.

5. 1 Şubat 1946 – NBA resmen kuruldu.

6. 11 Şubat 1979 – İran’da İslam Devrimi başarıya ulaştı.

7. 15 Şubat 1989 – Sovyetler Birliği, Afganistan’dan tamamen çekildi.

8. 11 Şubat 1990 – Nelson Mandela, 27 yıl sonra serbest bırakıldı.

9. 28 Şubat 1991 – Körfez Savaşı sona erdi.

10. 24 Şubat 2022 – Ukrayna, Rusya tarafından işgal edildi.

Türkiye’de Şubat Ayında Yaşanan Önemli Tarihi Olaylar

11. 17 Şubat 1923 – İzmir İktisat Kongresi toplandı.

12. 4 Şubat 1923 – İzmir’de ilk İktisat Kongresi görüşmeleri başladı.

13. 10 Şubat 1918 – Mustafa Kemal Atatürk, İstanbul’a döndü.

14. 16 Şubat 1925 – Şeyh Sait İsyanı başladı.

15. 27 Şubat 1933 – Reichstag Yangını sonrası Türkiye, gelişmeleri resmen değerlendirdi.

16. 17 Şubat 1926 – Türk Medeni Kanunu kabul edildi.

17. 28 Şubat 1997 – 28 Şubat Süreci başladı.

18. 19 Şubat 1979 – Necmettin Erbakan, başbakan yardımcılığı görevine geldi.

19. 6 Şubat 2023 – Kahramanmaraş merkezli büyük deprem meydana geldi.

20. 24 Şubat 1942 – Varlık Vergisi uygulamaları resmen hız kazandı.

Şubat Ayına Özel Tavsiyeler

Uzmanlar, Şubat ayında ani hava değişimlerine karşı dikkatli olunmasını, mali yükümlülüklerin aksatılmamasını ve bahar hazırlıklarının şimdiden planlanmasını öneriyor.

• Sağlık: Mevsim geçişi olduğu için bağışıklığınızı güçlendirecek vitamin takviyelerine ve mevsim sebzelerine (lahana, karnabahar, pırasa) ağırlık verin.

• Ev: Bahar temizliği öncesi evde kullanmadığınız eşyaları ayıklamak için iyi bir zamandır.

• Ruhsal: Cemrelerin düşmesiyle doğanın uyanışını takip etmek, kısa doğa yürüyüşleri yapmak enerjinizi yükseltecektir.

• Hormonal ve Psikolojik Etkiler: Psikolojik araştırmalar, Şubat ayının kış yorgunluğunun (Mevsimsel Duygudurum Bozukluğu) en yoğun hissedildiği ancak günlerin uzamaya başlamasıyla birlikte serotonin seviyelerinin yavaş yavaş yükseldiği bir "geçiş dönemi" olduğunu vurgular.

• Ekolojik Uyanış: Botanik araştırmaları, Şubat ayının toprak altındaki hareketliliğin başladığı ay olduğunu gösterir. Çiğdemler ve kardelenler bu ayın simgesidir. Toprağın iç sıcaklığının artmasıyla birlikte tohumlar uyku (dormansi) evresinden çıkmaya hazırlanır.

• Ekonomik Döngü: Finansal araştırmalar, Şubat ayının genellikle "tasarruf ayı" olarak görüldüğünü; Ocak ayındaki harcamaların ardından tüketim eğiliminin düştüğü ve yıllık bütçe planlamalarının netleştiği bir ay olduğunu belirtir.

• Burç Değişimi ve Enerji: Astrolojik araştırmalara göre, Şubat ortasında Kova'nın entelektüel ve toplumsal enerjisi, yerini Balık'ın daha sezgisel ve duygusal enerjisine bırakır. Bu da kişisel planlarda "mantıktan duyguya geçiş" dönemi olarak yorumlanır.

  

  Türkçemiz'den İlginç Kelimeler | Muzır

  İçeriği Görüntüle

• Tarımda "Şubat Soğuğu" Tedbiri: Ziraat mühendisleri, Şubat ayındaki ani don olaylarına (yalancı bahar riskine) karşı çiftçileri uyarır. Meyve ağaçlarının erken çiçek açması, verim kaybına yol açabileceği için bu ayda toprak neminin korunması ve doğru budama hayati önem taşır. ATB

İnanç haberleri için TIKLAYINIZ!

Astroloji ve Rüya haberleri için TIKLAYINIZ!

Kadın Aile haberleri için TIKLAYINIZ!

Kültür Sanat haberleri için TIKLAYINIZ!