Millî Eğitim Bakanlığı (MEB), ortaokul ve lise öğrencilerini kapsayan Ortak Yazılı Sınav Sistemi'nin 2026-2027 eğitim öğretim yılı birinci dönem birinci yazılı sınavlarından itibaren uygulanacağını açıkladı. Yeni EBA üzerinden öğretmenlerin kullanımına sunulan dijital platform, 5, 6, 7, 9, 10 ve 11. sınıflarda toplam 16 branşı kapsayacak. Sistemle sınavların hazırlanması, uygulanması, değerlendirilmesi ve öğrencilere geri bildirim verilmesi süreçlerinin ortak standartlarla yürütülmesi hedefleniyor.
MEB Ortak Yazılı Sınav Sistemi'ni tanıttı
Ortak Yazılı Sınav Sistemi'nin tanıtımı, İstanbul Ataşehir Ahmet Keleşoğlu Fen Lisesi konferans salonunda düzenlenen programla gerçekleştirildi.
Saygı duruşu ve İstiklal Marşı'nın okunmasıyla başlayan etkinlikte, yeni sistemin tanıtım filmi gösterildi.
Programda konuşan Millî Eğitim Bakan Yardımcısı Yelkenci, ölçme ve değerlendirme çalışmalarının yalnızca eğitim sürecinin sonunda gerçekleştirilen bir işlem olarak görülmediğini belirtti.
Yelkenci, yeni yaklaşımda öğrencilerin gelişiminin takip edilmesi ve öğretmenlerin eğitim süreçlerinin desteklenmesinin amaçlandığını ifade etti.
Ortak yazılı sınav sistemi hangi sınıflarda uygulanacak?
MEB'in açıkladığı yeni sistem, 2026-2027 eğitim öğretim yılının birinci dönem birinci yazılı sınavlarıyla birlikte uygulanmaya başlayacak.
Uygulama, ortaokullarda 5, 6 ve 7. sınıfları; liselerde ise 9, 10 ve 11. sınıfları kapsayacak.
Ortak Yazılı Sınav Sistemi toplam 16 branşta kullanılacak.
Ortaokullarda hangi derslerde uygulanacak?
Ortaokul öğrencileri için sistem kapsamında yer alan dersler şöyle:
-
Türkçe
-
Matematik
-
Fen bilimleri
-
Sosyal bilgiler
-
Din kültürü ve ahlak bilgisi
-
İngilizce
Bu derslerde öğretmenler, öğretim programlarındaki öğrenme çıktılarıyla uyumlu sorulardan yararlanarak yazılı sınavlarını hazırlayabilecek.
Liselerde hangi dersler ortak yazılı sistemine dahil?
Liselerde 9, 10 ve 11. sınıflarda uygulanacak sistemin kapsamına şu dersler giriyor:
-
Türk dili ve edebiyatı
-
Matematik
-
Fizik
-
Kimya
-
Biyoloji
-
Tarih
-
Coğrafya
-
Felsefe
-
Din kültürü ve ahlak bilgisi
-
İngilizce
Sınavlarda öğrencilerin bilgi ve becerilerinin açık uçlu sorularla değerlendirilmesi hedefleniyor.
Her sınav döneminde 8 bin yeni soru hazırlanacak
Ortak Yazılı Sınav Sistemi'nin temel bileşenlerinden birini, beceri temelli açık uçlu sorulardan oluşan dijital soru havuzu oluşturacak.
MEB, birinci dönem birinci ortak yazılı sınavları öncesinde sisteme yaklaşık 8 bin soru aktarılmasını planlıyor.
Soru havuzunun her sınav döneminde yaklaşık 8 bin yeni soruyla geliştirilmesi hedefleniyor.
Sorular, öğretim programlarındaki öğrenme çıktıları dikkate alınarak farklı bilişsel ve güçlük düzeylerinde hazırlanacak.
Ortak yazılı sınavlarda sorular nasıl belirlenecek?
Yeni sistemde sınavlar, eğitim öğretim yılı başında zümre öğretmenleri tarafından belirlenen konu-soru dağılım tablolarındaki senaryolara göre hazırlanacak.
Seçilen senaryoda yer alan öğrenme çıktılarına yönelik 2 sınav sorusu, zümre öğretmenlerinin ortak kararıyla oluşturulacak.
Diğer sorular ise Bakanlık tarafından hazırlanan soru havuzundan, öğretmenlerin belirleyeceği zorluk seviyelerine göre otomatik olarak seçilecek.
Soruların kolay, orta ve zor olmak üzere güçlük düzeyleri ile puan değerleri de öğretmenlerin mesleki değerlendirmeleri doğrultusunda belirlenecek.
Böylece öğretmenler, sınavların içeriğini öğrencilerinin öğrenme düzeylerine göre düzenleyebilecek.
Açık uçlu sorulara ağırlık verilecek
Millî Eğitim Bakan Yardımcısı Yelkenci, yeni sistemde öğrencilerin kendi cevaplarını oluşturabilmesine imkân veren açık uçlu soruların önemine dikkat çekti.
Bu soruların öğrencilerin düşünme, analiz etme, yorumlama, ilişki kurma ve problem çözme becerilerini geliştirmeyi amaçladığını belirten Yelkenci, şu ifadeleri kullandı:
“Ortak Yazılı Sınav Sistemi'nin çocuklarımızın kendi cevaplarını oluşturabilmesinin önemli bir enstrümanı olduğunu düşünüyoruz.”
Yelkenci, uygulamanın öğrencilerin düşüncelerini gerekçelendirme, sorgulama, araştırma, eleştirel ve yaratıcı düşünme becerilerini desteklemesinin hedeflendiğini söyledi.
Sınav sonuçları e-Okul sistemine girilecek
Yeni sistem kapsamında sınavların ardından öğrencilerin cevaplarına ilişkin soru bazlı puanlar e-Okul sistemine işlenecek.
Elde edilen sonuçlar, öğretim programlarındaki öğrenme çıktılarıyla ilişkilendirilecek.
Öğretmenler, öğrencilerin hangi konularda başarılı olduklarını ve hangi alanlarda desteğe ihtiyaç duyduklarını sistem üzerinden görebilecek.
Bu veriler, öğretim süreçlerinin yeniden planlanmasında kullanılabilecek.
Öğrenciler sadece sınav notlarını görmeyecek
Ortak Yazılı Sınav Sistemi'yle öğrencilerin yalnızca sınavlardan aldıkları toplam puanların değil, öğrenme alanlarındaki gelişimlerinin de değerlendirilmesi amaçlanıyor.
Öğrenciler, hangi bilgi ve becerileri kazandıklarını, hangi konularda güçlü olduklarını ve hangi alanlarda gelişime ihtiyaç duyduklarını görebilecek.
Aynı derste farklı zamanlarda yapılan sınavların karşılaştırılmasıyla öğrencilerin akademik gelişimleri de takip edilebilecek.
Veliler çocuklarının gelişimini takip edebilecek
Yeni sistemle birlikte velilerin çocuklarının akademik durumuna ilişkin daha ayrıntılı bilgiye ulaşması hedefleniyor.
Veliler, yalnızca sınav puanlarını değil, öğrencilerin hangi öğrenme çıktılarını kazandıklarını ve hangi konularda desteğe ihtiyaç duyduklarını da görebilecek.
Millî Eğitim Bakan Yardımcısı Yelkenci, sınav sonuçlarına göre öğretmenlere, öğrencilere ve velilere geri bildirim sunulacağını belirtti.
Yelkenci, “Sınav uygulaması sonuçlarına göre öğrencilerin konu ve öğrenme çıktıları boyutundaki güçlü ve geliştirmesi gereken yönleri hakkında öğretmenlere, öğrencilere ve en önemlisi velilerimize geri bildirim verilecek” dedi.
Yapay zekâ destekli soru hazırlama ve puanlama planlanıyor
MEB, Ortak Yazılı Sınav Sistemi'nin ilerleyen süreçte yapay zekâ destekli uygulamalarla geliştirilmesini de planlıyor.
Bakan Yardımcısı Yelkenci, yapay zekâ destekli soru yazımı ve açık uçlu soruların puanlanmasına yönelik çalışmaların sistemle bütünleştirilmesinin hedeflendiğini açıkladı.
Dijital ortamda oluşturulacak veri havuzunun, öğrencilerin öğrenme süreçlerinin izlenmesinin yanı sıra eğitim politikalarının geliştirilmesinde de kullanılması öngörülüyor.
İlkokullarda sınav uygulaması 2023'te kaldırılmıştı
Bakan Yardımcısı Yelkenci, ölçme ve değerlendirme alanındaki değişikliklerin 2023 yılında çıkarılan yönetmelikle başladığını hatırlattı.
Söz konusu düzenlemeyle ilkokullarda sınav uygulamasının kaldırıldığını ve öğrencilerin eksik öğrenmelerinin belirlenmesine dayalı geliştirici değerlendirme yaklaşımının benimsendiğini söyledi.
Aynı düzenlemeyle öğretmenlerin ortak değerlendirme yapmasının, birden fazla şubede okutulan derslerin sınavlarının okul genelinde ortak uygulanmasının ve Türkçe ile Türk dili ve edebiyatı derslerinde dil becerilerinin ölçülmesinin önü açıldı.
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında sonuç odaklı değerlendirmeden süreç odaklı anlayışa geçilmesinin hedeflendiği belirtildi.
Ortak Yazılı Sınav Sistemi ne zaman başlayacak?
MEB'in açıkladığı takvime göre yeni sistem, 2026-2027 eğitim öğretim yılının birinci dönem birinci yazılı sınavlarındakullanılmaya başlanacak.
Yeni EBA üzerinden öğretmenlerin erişimine sunulan platform; sınav planlama, açık uçlu soru hazırlama, değerlendirme, öğrenci ve sınıf bazında analiz ile geri bildirim süreçlerini kapsayacak.
Sistemin tanıtım programına Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürü Erdal Kılınç, Temel Eğitim Genel Müdürü Ebubekir Sıddık Savaşçı, Bakanlık yetkilileri, okul yöneticileri ve öğretmenler katıldı.
