Bilim dünyası, köpeklerin ve diğer evcil hayvanların depremi sismik cihazlardan önce hissedip hissedemeyeceğine dair yürütülen araştırmaların güncel sonuçlarını paylaştı.
Sismologlar, deprem anında ortaya çıkan ve insan duyularının algılayamayacağı kadar düşük frekanslı 'P' (birincil) dalgalarının hayvanlar tarafından fark edildiğini belirtti.
P dalgaları ve işitsel hassasiyet
Yıkıcı etkisi olan 'S' (ikincil) dalgalarından saniyeler veya dakikalar önce yeryüzüne ulaşan P dalgaları, köpeklerin gelişmiş duyuları sayesinde erkenden algılanabiliyor.
Uzmanlar, köpeklerin bu çok hafif titreşimlere verdikleri ani ve huzursuz tepkilerin, insanlar tarafından 'depremi önceden tahmin etme' olarak yorumlandığını kaydediyor.
Davranışsal değişimler üzerine yürütülen çalışmalar
Max Planck Hayvan Davranışları Enstitüsü tarafından gerçekleştirilen uzun süreli gözlemlerde, deprem öncesinde hayvanların hareketliliğinde belirgin bir artış olduğu saptandı.
Merkez üssüne yakın bölgelerdeki hayvanların, sarsıntıdan saatler önce alışılmadık bir huzursuzluk sergilediği ve bu durumun istatistiksel olarak anlamlı bulunduğu ifade ediliyor.
Elektromanyetik alanlar ve stres birikimi
Bazı araştırmacılar, yer kabuğundaki stres birikiminin yeraltı sularında ve elektromanyetik alanlarda yarattığı değişimlerin de hayvanlar tarafından fark edilebildiğini ileri sürüyor.
Kayalardaki sıkışma sonucu açığa çıkan gazların veya elektriksel değişimlerin köpeklerin koku alma duyularını tetikleyebileceği ihtimali üzerinde duruluyor.
Ancak bilim insanları, bu değişimlerin her sarsıntı öncesinde tutarlı bir 'erken uyarı' sistemi olarak kullanılabilmesi için daha fazla somut veriye ihtiyaç duyulduğunu vurguluyor.