E-ticaret büyüdü, internetten alışveriş patladı, kargo şirketleri rekor paket taşımaya başladı. Ancak işin arka planında tablo sanıldığı kadar parlak değil. ABD’de iki büyük kargo devi küçülme kararı aldı. Yüzlerce tesis kapanacak, on binlerce kişi işini kaybedecek.
Bu gelişme sadece çalışanları değil, tüketicileri de yakından ilgilendiriyor. Çünkü uzmanlara göre bu adımlar ilerleyen dönemde kargo ücretlerine zam olarak yansıyabilir.
Paket Sayısı Artıyor Ama Kazanç Aynı Oranda Büyümüyor
Verilere göre ABD’de toplam kargo gönderi hacminin 2030 yılına kadar 30 milyara ulaşması bekleniyor. Yani paket sayısı hızla artıyor. Ancak şirketlerin kazancı aynı hızda yükselmiyor.
2024 yılında sektörde toplam gelir artışı sadece yüzde 2,7 seviyesinde kaldı. Paket başına ortalama gelir ise neredeyse yerinde saydı. 2023’te 9,10 dolar olan paket başı gelir, 2024’te 9,09 dolara geriledi.
Rakam küçük görünebilir ama milyarlarca paket düşünüldüğünde bu düşüş şirketler için ciddi bir kâr kaybı anlamına geliyor.
FedEx Ve UPS Küçülme Kararı Aldı
Dünyanın en büyük lojistik şirketlerinden FedEx ve UPS maliyetleri düşürmek için radikal adımlar atmaya hazırlanıyor.
FedEx’in 2027 yılına kadar ABD genelinde 475’ten fazla tesisini kapatmayı planladığı belirtiliyor. UPS ise 2028’e kadar yaklaşık 200 tesisini devre dışı bırakmayı hedefliyor.
İş gücü tarafında da ciddi kesintiler gündemde. 2025 yılında 48 bin çalışanın işten çıkarıldığı ifade edilirken, bu yıl 30 bin ek pozisyonun azaltılması bekleniyor.
Neden Küçülüyorlar?
Uzmanlara göre bunun birkaç temel nedeni var:
-
Hızlı teslimat beklentisinin artması
-
Operasyon maliyetlerinin yükselmesi
-
İşçilik giderlerinin artması
-
Yakıt ve enerji maliyetleri
-
Rekabetin sertleşmesi
Tüketiciler artık “ertesi gün teslimat” ya da “aynı gün teslimat” seçeneklerini daha sık tercih ediyor. Ancak bu hız, şirketler için daha fazla araç, daha fazla personel ve daha fazla operasyon maliyeti anlamına geliyor.
Yani paket sayısı artıyor ama kârlılık düşüyor.
Otomasyon Dönemi Başlıyor
Her iki şirket de çözümü otomasyonda görüyor. Daha fazla robotik sistem, yapay zekâ destekli ayrıştırma merkezleri ve otomatik depolama çözümleri devreye alınacak.
Amaç, daha az çalışanla daha fazla paketi işlemek. Bu da insan gücüne olan ihtiyacın azalması anlamına geliyor.
Lojistik sektöründe önümüzdeki yıllarda insan emeği yerine teknoloji ağırlıklı bir yapının öne çıkması bekleniyor.
Kargo Ücretleri Artabilir mi?
Uzmanlar, maliyetleri dengelemek için şirketlerin kargo ücretlerinde artışa gidebileceğini belirtiyor. Özellikle:
-
Hızlı teslimat seçenekleri
-
Kırsal bölge gönderileri
-
Uluslararası gönderimler
gibi alanlarda fiyat artışı ihtimali daha yüksek görülüyor.
Eğer operasyon ağı daralır ve tesis sayısı azalırsa, bazı bölgelerde teslimat sürelerinin uzaması da gündeme gelebilir.
Tüketiciyi Ne Bekliyor?
Kısa vadede büyük bir kriz beklenmese de orta ve uzun vadede kargo sektöründe daha yüksek fiyat, daha fazla otomasyon ve daha az çalışanlı bir sistem görülebilir.
E-ticaret büyümeye devam ediyor ancak kargo şirketleri artık “büyümek için küçülme” stratejisi izliyor.
Önümüzdeki süreçte hem çalışanlar hem de online alışveriş yapan milyonlarca kişi bu dönüşümün etkilerini yakından hissedecek gibi görünüyor.
