Cünüplük hâliyle ilgili vatandaşların en çok merak ettiği konuların başında, bu durumda uyumanın ya da yemek ve içmenin dinen bir sakınca oluşturup oluşturmadığı geliyor.
Din İşleri Yüksek Kurulu, cünüp olan kişinin günlük hayatına dair sınırları ve dikkat edilmesi gereken hususları açıkça ortaya koyuyor.
Cünüp (cünüplük) hali, İslam fıkhında namaz, tilavet secdesi ve Kabe’yi tavaf gibi belirli ibadetlerin yerine getirilmesine engel olan hükmî bir kirlilik (hades) durumudur.
Genel fıkhi kaideler çerçevesinde, cünüp olan bir kişinin yapabilecekleri, yapamayacakları ve bu durumdaki edep kurallarını şu şekilde listeleyebiliriz:
Cünüplük Hâlinde Neler Yapılamaz?
Cünüp olan bir kimse, namaz kılmak ve Kur’ân okumak gibi ibadetleri ve taatleri yerine getiremez.
Bu nedenle, ibadetlere engel olan bu durumdan ilk fırsatta gusül abdesti alarak kurtulmak esastır.
Gusül Geciktirilebilir mi?
Din İşleri Yüksek Kurulu’na göre, cünüp olan kişi herhangi bir namazın vaktinin geçmesine sebep olmamak kaydıyla, ihtiyaç hâlinde guslünü kısa süreliğine geciktirebilir.
Bu durumda kişi;
- Avret mahallinin temizliğini yaptıktan sonra,
- Abdest alarak veya en azından el ve ağzını yıkayarak,
uyuyabilir, yiyip içebilir ve günlük işlerini yapabilir.
Cünüplük Günlük İşlere Engel mi?
Cünüplük hâli, abdest veya gusül gerektirmeyen işlerin yapılmasına engel değildir. Bu durum, kişinin maddi anlamda necis (pis) sayılmadığını da ortaya koymaktadır.
“Hz. Peygamber (s.a.s.), cünüp olmakla müminin necis olmayacağını ifade etmiştir.”
Hangi Davranışlar Sakıncalı Görülüyor?
Diyanet’in açıklamasında, bazı davranışların ise sakıncalı olduğu vurgulanmaktadır.
Namazı Kaçıracak Şekilde Guslü Geciktirmek
Cünüp bir kimsenin, namazını kaçıracak şekilde yıkanmayı geciktirmesi haram kabul edilmiştir.
Temizlik Yapmadan Yiyip İçmek
Elini ve ağzını yıkamadan yemek ve içmek ise mekruh olarak değerlendirilmiştir.
Bu nedenle, zorunlu bir durum olmadıkça kişinin vakit kaybetmeden boy abdesti alması ve bir an önce yıkanıp temizlenmesi tavsiye edilmektedir.
Cünüp Olan Bir Kimse Neleri Yapamaz?
-
Namaz Kılmak: Farz, vacip veya nafile fark etmeksizin hiçbir namaz kılınamaz.
-
Kur’an-ı Kerim Okumak ve Dokunmak: Mushaf'a el sürmek ve Kur'an ayetlerini (dua niyetiyle okunanlar hariç) tilavet etmek caiz değildir.
-
Camiye Girmek: Zaruret hali (içerideki bir eşyayı almak, başka bir çıkış kapısının olmaması vb.) dışında cami veya mescitlerin içine girmek ve orada oturmak yasaktır.
-
Kabe'yi Tavaf Etmek: Tavaf namazın bir türü sayıldığından abdestsiz veya cünüpken yapılması geçerli kabul edilmez.
Cünüp Olan Bir Kimsenin Yapabileceği İşler
Gusül gerektiren bir durumda olan kişi, hayatın olağan akışına dair bazı işleri belirli şartlar dahilinde gerçekleştirebilir:
-
Uyumak: Bir namaz vaktini geçirmemek şartıyla uyuyabilir. Ancak sünnet olan, uyumadan önce avret mahalli temizliğini yapıp namaz abdesti gibi bir abdest almaktır.
-
Yemek ve İçmek: Cünüp bir kimse yemek yiyebilir veya bir şeyler içebilir.
-
Günlük İşlerle Meşgul Olmak: Temizlik, yemek yapma veya çalışma gibi dünyevi işleri yapmasında dinen bir engel yoktur.
-
Zikir ve Dua: Kur'an ayeti tilaveti amacı gütmeksizin kelime-i şehadet getirmek, tesbihat yapmak, dua etmek ve salavat getirmek caizdir.
Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar ve Fıkhi Detaylar
Araştırmalar ve fıkhi kaynaklar (İlmihaller, Diyanet İşleri Yüksek Kurulu Kararları) bu konuda şu önemli noktaları vurgular:
-
Vakit Sınırı: En önemli kural, guslü bir namaz vaktini geçirecek kadar ertelememektir. Namazın kazaya kalmasına sebebiyet vermek haramdır.
-
Ağız ve El Temizliği: Elini ve ağzını yıkamadan yemek yemek veya bir şeyler içmek tenzihen mekruh (hoş karşılanmayan davranış) kabul edilmiştir. Bu yüzden bir şey yemeden önce mutlaka eller yıkanmalı ve ağız çalkalanmalıdır.
-
Müminin Manevi Temizliği: Hz. Peygamber (s.a.s.), "Mümin necis olmaz" buyurarak, cünüplüğün insanı maddeten pis bir varlığa dönüştürmediğini, sadece ibadete engel bir durum olduğunu belirtmiştir.
-
Sağlık Açısından: Modern yaklaşımlarda da vurgulandığı üzere, vücudun üzerinden bu "ağırlığın" atılması ve gözeneklerin açılması için en kısa sürede yıkanmak hem ruhi hem de bedeni ferahlık sağlar.
İdeal olan, cünüplük halinden en kısa sürede kurtulmaktır. Ancak zaruret veya ihtiyaç durumunda; abdest alarak veya en azından el ve ağız temizliği yaparak günlük ihtiyaçlar giderilebilir. ATB
İnanç haberleri için TIKLAYINIZ!
Astroloji ve Rüya haberleri için TIKLAYINIZ!
Kadın Aile haberleri için TIKLAYINIZ!
Kültür Sanat haberleri için TIKLAYINIZ!
