Terörsüz Türkiye sürecine ilişkin hazırlanan çerçeve yasa teklifi, Türkiye Büyük Millet Meclisi Adalet Komisyonu’nda görüşülmeye başlandı. 360 milletvekilinin imzasıyla iki gün önce TBMM Başkanlığı’na sunulan teklifin komisyon görüşmeleri öncesinde salonun kapısında kısa süreli gerginlik yaşandı.
Milletvekillerinin yoğun ilgi gösterdiği toplantıda, salonun küçük olması ve katılımın fazla olması nedeniyle kapıların açılmasıyla yoğunluk oluştu. Bazı milletvekilleri ile basın mensuplarının ayakta kaldığı aktarıldı.
Komisyon salonu önünde gerginlik yaşandı
Düzenlemeye itiraz eden İYİ Parti milletvekillerinin kalabalık bir grupla toplantıya katıldığı belirtildi. Salon girişindeki yoğunluğun sona ermesinin ardından teklif üzerindeki görüşmelere geçildi.
Komisyon Başkanı AK Parti Mardin Milletvekili Cüneyt Yüksel’in konuşmasının ardından salonda bu kez usul tartışması yaşandığı bildirildi.
Cüneyt Yüksel’den “toplumsal barış” vurgusu
Komisyon Başkanı Yüksel, teklifin toplumsal barış açısından önem taşıdığını savundu. Terörün Türkiye’ye ekonomik maliyetinin 2,3 trilyon doları aştığını belirten Yüksel, düzenlemenin uzun yıllardır devam eden soruna hukuki bir çözüm üretmeyi amaçladığını ifade etti.
Yüksel ayrıca teklifin bir af düzenlemesi olmadığını belirterek, kesinleşmiş mahkumiyet hükümlerinin varlığını koruyacağını söyledi.
Abdulhamit Gül: “Türkiye mutabakatıdır”
AK Parti Grup Başkanvekili Abdulhamit Gül, teklifin yalnızca Cumhur İttifakı’nın değil, milletin teklifi olduğunu savundu.
Gül, düzenlemeyi devlet aklı ile millet vicdanını bir araya getiren ortak akıl ürünü ve “Türkiye mutabakatı” olarak nitelendirdi.
Feti Yıldız ile İYİ Partili vekiller arasında tartışma
Teklifin ilk imza sahiplerinden MHP Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Feti Yıldız, terörün can kayıplarının yanı sıra ülke kaynakları üzerinde de ağır sonuçlar doğurduğunu söyledi.
Yıldız’ın konuşması sırasında İYİ Partili milletvekillerinden gelen sözlü tepkiler üzerine taraflar arasında kısa süreli tartışma yaşandı.
DEM Parti’den “barışı kalıcı hale getirelim” çağrısı
Teklifin ilk imza sahiplerinden DEM Parti Grup Başkanvekili Gülistan Kılıç Koçyiğit, görüşmelerin tarihi bir süreç olduğunu ifade etti.
Koçyiğit, yalnızca bir yasa teklifinin değil, ortak geleceğin ve barışın konuşulduğunu belirterek, “Barışı kalıcı hale getirelim” çağrısında bulundu.
Çerçeve yasa bir af düzenlemesi mi?
Komisyon Başkanı Cüneyt Yüksel, düzenlemenin bir af niteliğinde olmadığının altını çizdi.
Yüksel, mahkumiyet hükümlerini ortadan kaldıran bir düzenleme bulunmadığını ve kesinleşmiş mahkumiyetlerin geçerliliğini koruyacağını ifade etti.
Komisyon görüşmeleri ne kadar sürecek?
Aktarılan bilgilere göre komisyon çalışmalarının gece boyunca, hatta sabah saatlerine kadar sürmesi bekleniyor.
Teklifin komisyondan geçmesi halinde Genel Kurul aşamasında 48 saat şartı nedeniyle görüşmelerin pazartesi gününe kalabileceği değerlendiriliyor.
Yasa çıktıktan sonra süreç nasıl işleyecek?
Teklifin yasalaşması halinde uygulamanın hemen başlamayacağı, bunun yerine beş aşamalı bir yol haritasının devreye gireceği belirtildi.
İlk aşamada yasanın Resmi Gazete’de yayımlanması, ardından Değerlendirme ve Koordinasyon Kurulu’nun çalışmalarına başlaması öngörülüyor.
Değerlendirme ve Koordinasyon Kurulu kurulacak
Kurula Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın başkanlık etmesi öngörülüyor. Kurulda Adalet Bakanı, Dışişleri Bakanı, İçişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MİT Başkanı ve MGK Genel Sekreteri yer alacak.
TBMM bünyesinde ayrıca 17 üyeden oluşacak İzleme Kurulu kurulması planlanıyor. Kurulda kimlerin yer alacağına TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un karar vereceği belirtiliyor.
MGK’nın vereceği karar belirleyici olacak
Değerlendirme ve Koordinasyon Kurulu’nun, PKK/KCK terör örgütü ve bağlı yapıların fiili varlığına son verip vermediğini ve silahların teslim edilip edilmediğini incelemesi öngörülüyor.
Hazırlanacak rapor Milli Güvenlik Kurulu’na sunulacak. MGK’nın örgütün ve bağlı yapıların dağıldığı yönünde karar vermesi halinde bu kararın Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle Resmi Gazete’de yayımlanması planlanıyor.
Yasadan yararlanmak isteyenlere 6 ay süre
Teklifte, ilgili kararın Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından yasadan faydalanmak isteyen örgüt mensuplarına 6 aylık süre tanınması öngörülüyor.
Düzenlemeye göre 5 yıl veya daha az hapis cezası alanların cezalarının infazının 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis ile müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanların infazının ise 10 yıl süreyle ertelenmesi planlanıyor.
Bazı suçlar kapsam dışında kalacak
Teklifte, 1 Haziran 2005 tarihinden önce ağırlaştırılmış müebbet cezası alanların veya ağırlaştırılmış müebbet gerektirecek suçları işleyenlerin düzenleme kapsamı dışında bırakılması öngörülüyor.
Aktarılan bilgilere göre bu hüküm nedeniyle terör örgütü elebaşı Abdullah Öcalan ve yönetim kadrosunun düzenlemeden yararlanamayacağı belirtiliyor.
Sonraki aşamada yeni yasal düzenlemeler gündeme gelebilir
Sürecin öngörüldüğü şekilde ilerlemesi ve terör tehdidinin sona erdiğinin tespit edilmesi halinde yeni bir aşamaya geçilmesi planlanıyor.
Bu aşamada Ceza İnfaz Yasası, Terörle Mücadele Yasası, Türk Ceza Yasası ve Siyasi Partiler Yasası başta olmak üzere farklı alanlarda yeni düzenlemelerin gündeme gelmesi öngörülüyor.
