Çayı nasıl tükettiğiniz, sağlığa etkisini değiştirebilir. Bilimsel incelemede poşet çaylar, hazır ürünler ve yeşil çay takviyeleriyle ilgili dikkat çeken bulgular paylaşıldı.
Dünyanın en çok tüketilen içeceklerinden biri olan çay, içerdiği antioksidan bileşikler nedeniyle kalp-damar sağlığı, bağışıklık sistemi ve metabolizma üzerindeki potansiyel etkileriyle öne çıkıyor. Ancak hakemli bilim dergisi Beverage Plant Research’te yayımlanan inceleme, çayın hangi formda ve nasıl tüketildiğinin önem taşıdığını gösterdi.
Araştırmacılar, geleneksel yöntemlerle hazırlanan çay ile yüksek oranda işlenmiş, şekerlendirilmiş veya takviye formuna dönüştürülmüş ürünlerin aynı şekilde değerlendirilmemesi gerektiğini belirtti.
Çayın sağlığa hangi faydaları bulunuyor?
İncelemede çaydaki biyoaktif bileşiklerin antioksidan ve antiinflamatuar özellik gösterebildiği aktarıldı. Bu bileşiklerin diyabet, obezite ve kalp-damar hastalıklarına ilişkin risklerin azaltılmasına destek olabileceği belirtildi.
Çay tüketiminin ileri yaştaki bireylerde kas kaybının önlenmesine katkı sağlayabileceğine ilişkin bulgulara da yer verildi. Bununla birlikte bu etkilerin tüketim miktarı, kişinin sağlık durumu ve ürünün hazırlanma biçimine göre değişebileceği vurgulandı.
Poşet çaylarda mikroplastik riski var mı?
Bilimsel değerlendirmede plastik içeren bazı çay poşetlerinin yüksek sıcaklıktaki suyla temas ettiğinde mikroplastik ve nanoplastik parçacıklar bırakabileceğine dikkat çekildi.
Bu parçacıkların insan sağlığı üzerindeki uzun vadeli etkileri henüz kesin olarak ortaya konulmuş değil. Araştırmacılar, özellikle plastik bazlı poşetlerin sık kullanımının potansiyel riskler açısından incelenmeye devam ettiğini bildirdi.
Hazır çaylarda nelere dikkat edilmeli?
Şişelenmiş çaylar ve bubble tea olarak bilinen inci çayı gibi ürünler, içeriklerindeki ilave şeker ve katkı maddeleri nedeniyle incelemenin dikkat çektiği başlıklar arasında yer aldı.
Bu ürünlerde yüksek miktarda şeker, yapay tatlandırıcı, rafine nişasta ve farklı katkı maddeleri bulunabileceği belirtildi. Uzmanlar, hazır çay satın alınırken etiket bilgisinin ve ilave şeker miktarının kontrol edilmesini önerdi.
Yeşil çay özü takviyeleri zararlı olabilir mi?
Kilo verme amacıyla kullanılan yoğunlaştırılmış yeşil çay özü takviyeleriyle ilgili de doz uyarısı yapıldı. Yüksek miktarda EGCG içeren bazı ürünlerin aşırı veya bilinçsiz kullanımının karaciğer üzerinde toksik etki oluşturabileceği aktarıldı.
Takviye ürünlerin normal şekilde demlenmiş çayla aynı olmadığına dikkat çekildi. Özellikle kronik hastalığı bulunanların veya düzenli ilaç kullananların bu tür ürünleri hekim değerlendirmesi olmadan kullanmaması gerektiği belirtildi.
Çay nasıl tüketilmeli?
Araştırmacılar, ölçülü miktarda tüketilen katkısız ve taze demlenmiş çayın sağlıklı bireyler açısından genel olarak güvenli kabul edildiğini bildirdi.
Çayın potansiyel faydalarından yararlanmak için yüksek oranda işlenmiş ve şekerlendirilmiş ürünler yerine geleneksel yöntemlerle hazırlanan çayın tercih edilmesi önerildi. Takviye formundaki ürünlerde ise içerik ve doz konusunda dikkatli olunması gerektiği vurgulandı.
