Bursa’nın Mustafakemalpaşa ilçesine bağlı Karaoğlan Mahallesi’nde yüzyıllardır sürdürülen manda yetiştiriciliği, katma değerli ürünlerle yaşatılıyor. Bölgede “Manda Köyü” olarak bilinen mahallede üretilen hakiki manda sucuğu, yoğurdu, kaymağı ve peyniri yoğun ilgi görüyor.
Mahallenin en büyük manda üreticilerinden 66 yaşındaki Mehmet Filliz, babasından devraldığı mesleği 50 yıldır aralıksız sürdürüyor. İşletmesinde 200’ün üzerinde manda bulunan Filliz, Tarım ve Orman Bakanlığından alınan izinle ürettiği yüzde 100 manda sucuğunu Türkiye genelindeki müşterilere ulaştırıyor.
“Başka bir et karıştırmadan sucuk yapıyoruz”
Manda yetiştiriciliğinin yanı sıra süt ve et ürünleri üretimine de ağırlık verdiklerini belirten Mehmet Filliz, sucuk imalatının işletmeleri açısından önemli bir yere sahip olduğunu söyledi.
Üretimde yalnızca manda eti kullandıklarını vurgulayan Filliz, şu ifadeleri kullandı:
“İşletmemizde tamamen yüzde 100 manda sucuğu üretiyoruz. Kendi imkânlarımızla ya da ihtiyaç halinde komşularımızdan temin ettiğimiz mandalarla, başka bir et karıştırmadan bütün olarak sucuk yapıyoruz. Ürünlerimizin kalitesi duyuldukça talep arttı. Şu an kargoyla göndermediğim il kalmadı.”
Türkiye’nin her ilinden sipariş geliyor
Manda sucuğuna yönelik talebin giderek arttığını belirten Filliz, Türkiye’nin farklı şehirlerinden sipariş aldıklarını ifade etti.
Ürünleri kargo yoluyla müşterilere ulaştırdıklarını kaydeden Filliz, Karaoğlan Mahallesi’nde üretilen manda sucuğunun ülke genelinde tanınmaya başladığını söyledi.
Sıcak havada su olmazsa süt verimi düşüyor
Manda yetiştiriciliğinin sabır ve uzun süreli emek gerektirdiğini anlatan Filliz, mandaların gebelik süresinin 11 ay 10 gün olduğunu, bir malağın yetişmesinin ise 2,5 ila 3 yılı bulduğunu belirtti.
Mandaların sulak ve çamurlu alanlara ihtiyaç duyduğunu vurgulayan Filliz, sıcak havalarda hayvanların mutlaka suya ulaşması gerektiğini söyledi.
“Su olmadığı ve dışarıda gezmediği sürece hayvan strese giriyor ve süt verimi düşüyor. Şu an hayvan başına ortalama 3,5 litre süt alıyoruz.”
Manda sütünün litresi 100 liraya kadar çıkıyor
İşletmede üretilen manda sütünün litresinin köyde 90 liradan, Bursa merkezde ise 100 liradan satıldığını belirten Filliz, manda sütünün kaymak veriminin de yüksek olduğunu ifade etti.
Filliz, 5 kilo manda sütünden yaklaşık 700 gram kaymak elde edildiğini söyledi.
Ayda 1 ton manda yoğurdu satıyorlar
Mehmet Filliz, eşiyle birlikte sağdıkları sütü işleyerek yoğurt, kaymak ve peynir ürettiklerini anlattı.
Günde yaklaşık 40 kilo, ayda ise 1 ton civarında manda yoğurdu sattıklarını belirten Filliz, talebe göre peynir üretimi yaptıklarını ve yaz aylarında dondurma üreticilerine süt verdiklerini kaydetti.
Bursa merkezden gelen siparişleri cumartesi günleri kendi araçlarıyla teslim ettiklerini de sözlerine ekledi.
“Gençlerin bu işi öğrenmesini isteriz”
Manda yetiştiriciliğine gençlerin ilgisinin azaldığını dile getiren Filliz, mesleğin geleceği konusunda endişeli olduğunu belirtti.
“Gençlerimizin bu işi öğrenmesini ve manda sayısının çoğalmasını isteriz. Ancak bu iş sabır işi, semeresini almak uzun zaman alıyor. Biz zamanında inek bakmayı da denedik ama yapamadık. Mandacılıkta karar kıldık ve tutunduk.”
