YKS sonuçlarının açıklanmasının ardından üniversite adayları tercih edebilecekleri bölümleri araştırmaya başladı. Yüksek başarı sıralaması isteyen programların yanı sıra bazı üniversitelerde görece daha ulaşılabilir sıralamalarla öğrenci alan mesleki ve teknik bölümler de adayların gündeminde yer alıyor.
Bir bölümün taban puanının düşük olması, mezunlarının kesin olarak kolay iş bulacağı veya yüksek gelir elde edeceği anlamına gelmiyor. Üniversitenin eğitim niteliği, sektörün bulunduğu şehir, yabancı dil, staj deneyimi, sertifikalar ve kişinin geliştirdiği teknik beceriler çalışma hayatındaki sonucu doğrudan etkileyebiliyor.
İş Sağlığı ve Güvenliği
İş Sağlığı ve Güvenliği, fabrikalardan inşaatlara, madenlerden enerji tesislerine kadar farklı çalışma alanlarıyla bağlantılı programlar arasında bulunuyor.
İki yıllık İş Sağlığı ve Güvenliği programları TYT puanıyla öğrenci alabiliyor. Programın geçmiş taban puanları ve başarı sıralamaları üniversiteye göre önemli ölçüde değişebiliyor.
Mezunların çalışabileceği başlıca alanlar:
-
Fabrikalar
-
İnşaat şirketleri
-
Organize sanayi bölgeleri
-
Ortak sağlık ve güvenlik birimleri
-
Enerji tesisleri
-
Lojistik ve depolama işletmeleri
-
İş sağlığı ve güvenliği birimleri
Ancak bölümden mezun olmak tek başına doğrudan iş güvenliği uzmanı olarak çalışma hakkı vermeyebilir. Uzmanlık belgesi için adayın mezuniyet durumuna göre mevzuatta belirtilen eğitim ve sınav süreçlerini tamamlaması gerekiyor.
Yönetim Bilişim Sistemleri
Yönetim Bilişim Sistemleri, işletme bilgisi ile yazılım ve veri teknolojilerini bir araya getiren dört yıllık bölümlerden biri olarak öne çıkıyor. Program, eşit ağırlık puan türüyle öğrenci kabul ediyor.
Bölümün başarı sıralaması üniversiteye göre geniş bir aralıkta değişiyor. Bu nedenle Yönetim Bilişim Sistemleri programlarının tamamını “düşük puanlı” olarak değerlendirmek doğru değil; bazı üniversitelerde daha ulaşılabilir seçenekler bulunabiliyor.
Mezunların yönelebileceği başlıca alanlar:
-
İş analistliği
-
Veri analizi
-
Yazılım ve uygulama geliştirme
-
Kurumsal kaynak planlama sistemleri
-
Dijital dönüşüm
-
Proje yönetimi
-
E-ticaret
-
Bilgi sistemleri denetimi
-
İş zekâsı
Bu alanda yalnızca diploma değil; SQL, veri tabanı yönetimi, yazılım geliştirme, raporlama araçları ve yabancı dil bilgisi de önem taşıyor.
Siber Güvenlik ve Bilgisayar Teknolojileri
Dijitalleşmenin yaygınlaşmasıyla birlikte yazılım, veri ve bilişim güvenliği alanlarına yönelik yeni üniversite programlarının sayısı arttı. YÖK, yapay zekâ, büyük veri, siber güvenlik ve dijital teknolojilerle bağlantılı programları 100’ün üzerinde üniversiteye yaygınlaştırdı.
TYT puanıyla tercih edilebilen başlıca programlar:
-
Bilgisayar Programcılığı
-
Siber Güvenlik
-
Bilişim Güvenliği Teknolojisi
-
Ön Yüz Yazılım Geliştirme
-
Arka Yüz Yazılım Geliştirme
-
Büyük Veri Analistliği
-
Bulut Bilişim Operatörlüğü
-
İnternet ve Ağ Teknolojileri
Bilgisayar Programcılığı ile bazı siber güvenlik programları TYT puanıyla öğrenci alıyor.
Ancak bilişim programlarının tamamının düşük sıralamayla öğrenci aldığı düşünülmemeli. YÖK’ün 2025 yılında açtığı dijital ve yapay zekâ temelli programların kontenjanları tamamen dolarken bazı yeni ön lisans programları yüksek TYT puanlarıyla öğrenci kabul etti.
Mezunların çalışabileceği alanlar:
-
Yazılım şirketleri
-
Bankaların teknoloji birimleri
-
Siber güvenlik firmaları
-
E-ticaret şirketleri
-
Veri merkezleri
-
Kamu kurumlarının bilgi işlem birimleri
-
Ağ ve sistem yönetimi
-
Teknik destek birimleri
Bilişim sektöründe portföy, uygulama geliştirme deneyimi, yabancı dil ve güncel sertifikalar gelir potansiyelini etkileyen başlıca unsurlar arasında bulunuyor.
Sağlık Teknikerliği Bölümleri
Sağlık hizmetleri alanındaki iki yıllık programlar, hastane ve sağlık kuruluşlarında belirli teknik görevleri yerine getirecek personelin yetiştirilmesini amaçlıyor.
TYT puanıyla tercih edilebilen başlıca sağlık programları:
-
Anestezi
-
Tıbbi Görüntüleme Teknikleri
-
İlk ve Acil Yardım
-
Ameliyathane Hizmetleri
-
Diyaliz
-
Tıbbi Laboratuvar Teknikleri
-
Ağız ve Diş Sağlığı
-
Odyometri
-
Patoloji Laboratuvar Teknikleri
-
Elektronörofizyoloji
Tıbbi Görüntüleme Teknikleri gibi sağlık teknikerliği programları TYT puanıyla öğrenci kabul ediyor.
Mezunların çalışma alanları:
-
Kamu hastaneleri
-
Özel hastaneler
-
Tıp merkezleri
-
Görüntüleme merkezleri
-
Diyaliz merkezleri
-
Laboratuvarlar
-
Ambulans ve acil sağlık hizmetleri
Bu programlardan mezun olmak kamuda doğrudan atama garantisi sağlamıyor. Kamu istihdamı KPSS puanı, açılan kadro ve atama şartlarına; özel sektördeki olanaklar ise şehir, kurum ve mesleki deneyime göre değişiyor.
Elektrik, Elektronik ve Otomasyon Programları
Sanayi kuruluşları, enerji tesisleri ve üretim işletmeleri teknik personel ihtiyacının yoğunlaştığı alanlar arasında bulunuyor. Elektrik, elektronik ve otomasyon programları uygulamalı eğitimleriyle öne çıkıyor.
TYT puanıyla tercih edilebilecek başlıca programlar:
-
Elektrik
-
Elektronik Teknolojisi
-
Elektronik Haberleşme Teknolojisi
-
Kontrol ve Otomasyon Teknolojisi
-
Mekatronik
-
Elektrik Enerjisi Üretim, İletim ve Dağıtımı
-
Yenilenebilir Enerji Teknikerliği
-
İklimlendirme ve Soğutma Teknolojisi
-
Raylı Sistemler Elektrik ve Elektronik
Mezunların çalışabileceği alanlar:
-
Fabrikaların bakım birimleri
-
Otomasyon şirketleri
-
Elektrik taahhüt firmaları
-
Enerji santralleri
-
Yenilenebilir enerji şirketleri
-
Makine üreticileri
-
Teknik servisler
-
Bina otomasyon sistemleri
PLC programlama, endüstriyel otomasyon, güneş enerjisi sistemleri ve teknik çizim becerileri mezunların iş seçeneklerini artırabiliyor.
Lojistik ve Dış Ticaret Programları
E-ticaret, ihracat, depolama ve taşımacılık faaliyetleri lojistik sektöründeki farklı uzmanlık alanlarını geliştirdi. İki yıllık Lojistik ve Dış Ticaret programları TYT puanıyla tercih edilebiliyor.
Bu alandaki başlıca programlar:
-
Lojistik
-
Dış Ticaret
-
Deniz ve Liman İşletmeciliği
-
Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği
-
Posta Hizmetleri
-
E-Ticaret ve Pazarlama
-
Raylı Sistemler İşletmeciliği
Mezunların görev alabileceği alanlar:
-
Taşımacılık şirketleri
-
Liman işletmeleri
-
Depolar ve dağıtım merkezleri
-
İhracat ve ithalat firmaları
-
Gümrük müşavirliği şirketleri
-
Kargo şirketleri
-
E-ticaret operasyonları
-
Satın alma ve tedarik zinciri birimleri
Yabancı dil, dış ticaret mevzuatı, gümrük süreçleri ve kurumsal yazılım bilgisi bu alandaki kariyer seçeneklerini etkileyebiliyor.
Grafik Tasarım ve Dijital Medya Programları
Markaların sosyal medya, reklam ve dijital içerik çalışmalarına ağırlık vermesi tasarım becerilerine dayalı yeni çalışma alanları oluşturuyor.
Tercih edilebilecek başlıca programlar:
-
Grafik Tasarımı
-
Web Tasarımı ve Kodlama
-
Görsel İletişim
-
Basım ve Yayım Teknolojileri
-
Fotoğrafçılık ve Kameramanlık
-
Medya ve İletişim
-
Yeni Medya ve İletişim
-
Dijital Medya ve Pazarlama
Mezunların çalışabileceği alanlar:
-
Reklam ajansları
-
Sosyal medya ajansları
-
Haber kuruluşları
-
E-ticaret şirketleri
-
Kurumsal iletişim birimleri
-
Dijital yayın platformları
-
Video prodüksiyon şirketleri
-
Serbest tasarım ve içerik üretimi
Bu alanda kazanç düzeyi diplomadan çok portföy, tasarım programlarına hâkimiyet, video düzenleme becerisi, müşteri ağı ve serbest çalışma kapasitesine bağlı olarak değişebiliyor.
Yeni açılan geleceğin meslekleri de dikkat çekiyor
YÖK, son yıllarda sağlık, tarım, enerji, yapay zekâ ve dijital dönüşüm odaklı yeni ön lisans programları açtı.
Geleceğe dönük programlar arasında şunlar yer alıyor:
-
Tıbbi Veri İşleme Teknikerliği
-
Tele-Sağlık Teknikerliği
-
Dijital Sağlık Sistemleri Teknikerliği
-
Yenilenebilir Enerji Teknikerliği
-
Büyük Veri Analistliği
-
Yapay Zekâ Operatörlüğü
-
Bulut Bilişim Operatörlüğü
-
İnsansız Araç Teknikerliği
-
Ön Yüz Yazılım Geliştirme
-
Arka Yüz Yazılım Geliştirme
-
Ofis Teknolojileri ve Veri Yönetimi
-
Havacılık Elektroniği Teknolojileri
Bu programlar yeni ve istihdam odaklı olsa da düşük puanla öğrenci alacakları varsayılmamalı. YÖK verilerine göre bazı yeni programlar 2025 yılında yüksek puanlı adaylardan yoğun ilgi gördü ve kontenjanlarının tamamını doldurdu.
Tercih yaparken yalnızca taban puana bakılmamalı
Adayların bir bölümün yalnızca taban puanına veya internette yer alan maaş listelerine göre tercih yapmaması gerekiyor. Başarı sıralamaları, kontenjanlar ve sektör koşulları her yıl değişebiliyor.
Tercih öncesinde şu noktaların incelenmesi önem taşıyor:
-
Bölümün son birkaç yıllık başarı sıralaması
-
Üniversitenin uygulama ve laboratuvar imkânları
-
Zorunlu staj bulunup bulunmadığı
-
Mezunların çalışabileceği sektörler
-
Kamudaki atama koşulları
-
Özel sektördeki iş ilanları
-
Bölümün bulunduğu şehirdeki sektör yapısı
-
Dikey Geçiş Sınavı ile geçilebilecek lisans programları
-
Mesleği yapabilmek için gereken sertifika ve belgeler
-
Yabancı dil ve yazılım gereksinimleri
YÖK, istihdam olanakları daralan bazı programların kontenjanlarını azaltırken dijital teknoloji, yapay zekâ, siber güvenlik, enerji ve sağlıkta dönüşüm alanlarına yönelik yeni programların kapasitesini artırıyor.
Adayların tercih listelerini oluştururken YÖK Atlas’taki geçmiş yerleştirme verileriyle güncel ÖSYM tercih kılavuzunu birlikte değerlendirmesi gerekiyor. Hiçbir üniversite bölümü tek başına yüksek maaş veya iş garantisi sunmazken, doğru programın mesleki beceri, deneyim ve sürekli gelişimle desteklenmesi kariyer olanaklarını güçlendirebiliyor.
