Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’nin TBMM Genel Kurulundaki görüşmeleri tamamlandı.
Toplam 285 milletvekilinin oy kullandığı teklif, 217 kabul ve 68 ret oyuyla kabul edilerek yasalaştı.
Miras kalan taşınmazlarda satış düzenlemesi
İcra ve İflas Kanunu’nda yapılan değişiklikle, tüm maliklerin taşınmazı miras yoluyla edindiği ve mirasçılar dışında üçüncü kişilerin mülkiyet hakkının bulunmadığı durumlarda yeni bir satış yöntemi uygulanacak.
Ortaklığın satış yoluyla giderilmesine karar verilmesi halinde:
- Birinci artırma yalnızca taşınmazın maliki olan mirasçılar arasında yapılacak.
- Bu yöntem bir defaya mahsus uygulanacak.
- Mirasçılar arasındaki ilk artırmada teklifin taşınmazın tahmini değerinin yüzde 100’ünü geçmesi gerekecek.
- İkinci artırmada ise tahmini değerin yüzde 50’si esas alınacak.
İhale bedelini yatırmayana para cezası
Elektronik satış portalında yayımlanacak ilanlarda ihale sürecine ilişkin yeni kurallar açıkça belirtilecek.
En yüksek teklifi verdiği halde ihale bedelini süresinde yatırmayan kişinin teminatı iade edilmeyecek. Teminat öncelikle satış masraflarından düşülecek, kalan tutar ise dosyanın niteliğine göre hak sahiplerine veya paydaşlara ödenecek.
İhale bedelini yatırmayan kişiye, teklif ettiği bedelin yüzde 5’i oranında idari para cezası verilecek.
Alacaklı ve Hazine için teminat düzenlemesi
Satış talep eden ve açık artırmaya katılmak isteyen alacaklı, belirlenen süre içinde icra dairesine başvurması halinde alacağının teminatı karşıladığı bölüm için ayrıca teminat yatırmayacak.
Hazine de açık artırmalarda teminat göstermekten muaf tutulacak.
Noterlik belgeleri elektronik ortamda gönderilebilecek
Noterlik Kanunu’nda yapılan değişiklikle noterlik evrakı ve defterleri;
- Mahkemeler,
- Sulh ceza hakimlikleri,
- Cumhuriyet başsavcılıkları,
- Resmî daireler,
- Noterlikte soruşturma yapmaya yetkili kişiler
tarafından incelenebilecek.
Noterlik evrakının onaylı örneğinin istenmesi halinde belge taranarak güvenli elektronik imzayla ilgili kuruma gönderilebilecek.
Bu işlemler için posta ve belirlenen yol masrafları dışında harç, vergi veya değerli kâğıt ücreti alınmayacak.
Danıştayın daire sayısına ilişkin süre uzatıldı
Danıştaydaki daire sayısının 10’a düşürülmesine ilişkin 23 Temmuz 2026’da sona erecek süre 4 yıl ertelendi.
Daire sayısının azaltılmaması nedeniyle boşalan her iki üyelik için bir üye seçilmesi uygulaması da 23 Temmuz 2030’a kadar uygulanmayacak.
Tek hakimle görülecek davaların kapsamı genişledi
İdare ve vergi mahkemelerinde tek hakimle karara bağlanacak davaların kapsamı genişletildi.
Düzenleyici işlemlere karşı açılan davalar hariç olmak üzere, konusu 486 bin lirayı aşmayan iptal ve tam yargı davaları tek hakim tarafından sonuçlandırılabilecek.
Tek hakimle görülebilecek diğer davalar arasında şunlar bulunuyor:
- Öğrencilerin sınıf geçme, not tespiti, yurt, kredi ve burs işlemlerine ilişkin davalar
- Uzaklaştırma ve ilişik kesme dışındaki öğrenci disiplin cezaları
- Kamu görevlilerinin geçici görevlendirme, yolluk, lojman ve izin işlemleri
- Kamu görevlilerine verilen uyarma cezaları
- Meslek kuruluşlarının mesleği engellemeyen disiplin cezaları
- 65 yaş aylığı uygulamasından doğan uyuşmazlıklar
İstinaf incelemelerinde yeni dönem
Bölge idare mahkemesi, ilk derece mahkemesinin kararını hukuka uygun bulmasına rağmen gerekçeyi eksik veya yanlış görürse gerekçeyi değiştirerek istinaf başvurusunu reddedebilecek.
Kararda maddi hata bulunması halinde gerekli düzeltme yapılarak hüküm kurulabilecek.
Bazı usul eksikliklerinde ise ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak dosya yeniden karar verilmek üzere ilgili mahkemeye gönderilecek.
Bu durumlar arasında:
- Davaya yetkisiz veya görevsiz mahkemenin bakması
- Reddedilmiş ya da yasaklanmış hakimin davayı karara bağlaması
- Eksik veya yanlış hasımla karar verilmesi
- Taleplerden biri hakkında karar verilmemesi
- Gerekli olduğu halde keşif ya da bilirkişi incelemesi yaptırılmaması
- Zorunlu olduğu halde duruşma yapılmaması
yer alıyor.
Bölge idare mahkemesi, keşif, bilirkişi incelemesi veya duruşma eksikliğini kendisi gidererek de karar verebilecek.
Temyiz sınırında değişiklik yapıldı
Bölge idare mahkemesinin ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak yeniden verdiği bazı kararlar, tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde Danıştayda temyiz edilebilecek.
Ancak tek hakim tarafından görülen davalar ile bazı özel kanunlardan doğan uyuşmazlıklarda temyiz yoluna başvurulamayacak.
2026 yılı itibarıyla ilk derece mahkemesi ile bölge idare mahkemesinin hükmettiği tutarlar arasındaki farkın 55 bin lirayı geçmemesi halinde de temyiz mümkün olmayacak.
Adli Tıp Kurumunda görev süresi 4 yıl olacak
Adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeliklerine atanacak kişilerde, tıp veya diş hekimliğinde uzmanlık belgesi ya da ilgili alanda doktora derecesi şartı aranacak.
Adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeleri, grup başkanları ve ihtisas dairesi başkanlarının görev süresi 4 yıl olacak.
Görev süresi dolan kişiler, yeni atama veya görevlendirme yapılıncaya kadar görevlerini sürdürecek.
Hakim ve savcı yardımcılarının eğitimleri düzenlendi
Hakim ve savcı yardımcılarına verilecek eğitimlerin kapsamı yeniden belirlendi.
Eğitim programlarında şu alanlar yer alacak:
- Anayasa ve insan hakları hukuku
- Ceza ve özel hukuk
- İdare ve vergi hukuku
- Usul hukuku
- Duruşma yönetimi
- Karar ve gerekçeli karar yazımı
- Adalet hizmetlerinin yönetimi ve denetimi
- Uluslararası kuruluşlar ve sözleşmeler
- Sık karşılaşılan davalar
- Kişisel gelişim
Yazılı sınavlar 100 tam puan üzerinden değerlendirilecek. Sözlü sınavlarda ise mevzuat ve içtihat bilgisinin yanı sıra mesleki yeterlilik, hukuki sorunları çözme becerisi, temsil yeteneği, Türkçeyi kullanma becerisi ve genel kültür düzeyi ölçülecek.
Gereksiz bilirkişi incelemesine disiplin cezası
Hakimlik ve savcılık mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözülebilecek bir konuda bilirkişiye başvurulması halinde uyarma cezası uygulanacak.
Düzenlemeyle bilirkişiye yalnızca özel veya teknik bilgi gerektiren konularda başvurulmasının sağlanması amaçlanıyor.
