Recep Akakuş

İnegöl’de Sultan Hatun Türbesi

29 Ağustos 2019 / Perşembe 09:32:37 | YAZARLAR | Recep Akakuş

İshak Paşa’nın eşi Tâcünnisâ Sultan Hatun, İsfendiyâr Bey’in kızı ve Candaroğlu Beyi İsmail Bey’in de halası olarak İnegöl’de yaşamıştır.

Manyas’ta bulunan bir kısım emlâkini İshak Paşa’nın İnegöl’de inşa ettirdiği görkemli imaretine vakfeylemiştir. Sultan Hatun, sağlığında adına yaptırdığı, türbesinde kızları, Şehzâde Hatun ve Fahrünnisa Hafsa Hatun ile birlikte ebedî uykusunu uyumaktadır. Vakfiyesinde türbesine hizmet edecek kişi için de ücret belirlemiştir.

Sultan Hatun türbesi, İnegöl-İshak Paşa Camii’nin kıble cihetine göre sağ ön köşesi yakınında inşa edilmiştir. Altıgen bir plana oturtulmuştur. Çevresi, 5,45 metredir. Kasnaksız sağır bir kubbe, türbeyi örtmektedir. Duvarları, medrese duvarlarında olduğu gibi kesme-taş ve iki sıra tuğla-hatıl ile işlenmiştir. Taşları arasına şâkûlî/ dikey tuğlalar da konmuştur.

Kapı ve pencere söveleri, yekpâre beyaz mermerdir . Pencere alınlarında bazen zikzaklı bazen de üçgen şekilli tuğla tezyînât işlenmiştir. Dördü, alt sırada ve altısı, üst sırada olmak üzere 10 adet pencere ile türbe içi aydınlatılmıştır. Giriş kapısı, ufacık bir eyvan içine alınmıştır. Kapının tam karşısındaki sağır duvarda mihrap nişi bulunur.

Duvarlar, sıvalıdır ve her hangi bir hususiyet, arzetmez. Ancak, gerek pencere kapı kanatları ve gerekse giriş kapısı, yekpare cevizdir. Orijinal yapısı ile günümüze kadar ulaşmıştır. Üzerinde dövme çivilerin oluşturduğu iki sıra tezyînât, dövme kapı kilidi ve dövme demir kuşaklar, dikkat çekicidir.

Sultan Hatun Türbesi’nde kitâbe yoktur. Tâcünnisâ Sultan Hatun’a âit her hangi bir hatıra eşya da bulunmamaktadır. Vakfiye kayıtlarından anlaşıldığına göre, Sultan Hatun, 892/ 1487 yılından önce vefat eylemiştir.

İSHAK PAŞA MEZARI VE MERMER LAHDİ

İshak Paşa, ölmeden evvel İnegöl’de inşa edilecek türbesine gömülmesini vasiyet etmiştir. 892/1487 tarihli Selanik İmaret Camii ile ilgili olarak düzenlettiği vakfiyesinde kendi türbesine hizmet yapacak türbedar için de yevmiye 2 dirhem tahsisat bırakmıştır. Şu kadar var ki, öldükten sonra defin ile ilgili vasiyeti yerine getirilmiş ve nâşı, İnegöl’e defnedilmiş ise de-siyasî genel durum gereği-adına türbe, yaptırılmamıştır.

Ancak naşı, İnegöl-İshak Paşa Camii’nin hazîresinde ve cami mihrabının ön kısmına dış bahçeye defnedilmiştir. Mezarı üzerine de türbe yerine -mermer bir lahid ve kitâbeli şâhide-mezar taşları konmuştur. 1937 yılına kadar tam 450 sene, İshak Paşa’nın mermer lahidmezarı, bu şekilde cami hazîresinde kalmıştır.

1937 yılında İnegöl’ün,yeni bir mîmârî görünüm alması için kasaba içindeki tüm mezarlıklar kaldırılmıştır. Bu meyanda İshak Paşa’nın mermer lahid-mezarı da sökülmüş ve taşları, muhafaza edilmek üzere; eşi Sultan Hatun Türbesi’ne konmuştur.

1966 yılında İshak Paşa külliyesi, Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından tamir edildiği sırada, Sultan Hatun Türbesi’nde muhafaza edilen İshak Paşa mezarına ait mermer lahid ve şahide-mezar taşları, birleştirilerek türbe içinde muhdes bir İshak Paşa mezarı vücûda getirilmiştir. Türbe içinde bu düzenleme yapılırken -giriş kapısı önüne İshak Paşa’ya ait mermer lahid yerleştirilmiştir.

 Diğer sandukalar sırasıyla eşi Sultan Hatun ve kızları Şehzâde ve de Fahrünnisa Hafsa Hatun adına tanzîm edilmiştir.

Tüm Yorumları Göster (0)