İNEGÖL’DE HEMŞEHRİLİK
“Çağdaş örgütlenmeler yoluyla dayanışma, bireyler ve gruplar arasındaki iletişimin yoğunluğu, kenttaşlık (kentlilik/hemşehrilik) bilinci, kent gelirlerinin toplumun çeşitli katmanları arasında dengeli dağılımı, çevresel değerlerin korunmasına ve gelişmesine gösterilen duyarlılık, demokrasiyi özümseme ve katılımcılık düzeyi gibi faktörler kentsel yaşam kalitesinin sağlanması ve düzeyinin yükseltilmesinde önemli rol oynamaktadır.”50
“Herkes ikamet ettiği beldenin hemşehrisidir. İlk olarak 1930 tarihli Belediye Kanunu’nda yer alan hemşehri kavramı, 2005 tarihli belediye kanununda da yer almayı sürdürmüştür. Hemşehri olmak, kişilere bazı haklar sağlamakla birlikte diğer taraftan bazı yükümlülüklerde yüklemektedir. Hemşehrilerin, belediye karar ve hizmetlerine katılma, belediye faaliyetleri hakkında bilgilenme ve belediye idaresinin yardımlarından yararlanma hakları vardır.”51
“Belediye, hemşehriler arasında sosyal ve kültürel ilişkilerin geliştirilmesi ve kültürel değerlerin korunması konusunda gerekli çalışmaları yapar.”52
Hemşehrilik olgusu kent geleneklerinin de desteğine ihtiyaç duyar. Ötekileştirmeyen, yararlandırmayı ve yararlanmayı bilen paylaşımcı bir hemşehrilik bilincinin İnegöl’ün tarihsel geçmişinde de varlığı birçok örnekte karşımıza çıkar. Sofya doğumlu Osman Bey, Pazarcık (Filibe) doğumlu İbrahim Efendi, Rize doğumlu İsmail Zühtü Bilgili, Ahıska doğumlu Ali Rıza Sakarya İnegöl’ümüzün eski belediye başkanlarındandır.
“1892-1893 il yıllığına göre Belediye dairesinde azalardan biri Boşnak Ömer Efendi’dir. Yine Ticaret Ziraat ve Sanayi Odasında Dağıstani Hacı Mehmed Efendi ile Boşnak Hacı Yunus Ağa aza olarak görev yapmaktaydı. Keza sonraki yıllarda Belediye dairesinde aza olarak Bosnalı Ali Bey ve Bosnalı Ömer Ağa görev almaktadır.”53
İNEGÖL BELEDİYESİ VE AMBLEMLER
TDK Sözlükte, “Belirtke” olarak ifade edilen Amblem; Bir kuruluşu ya da fikri temsil eden görsel simge demektir. Daha geniş bir ifadeyle “Ürün ya da hizmet üreten kuruluşlara kimlik kazandıran, sözcük özelliği göstermeyen, soyut ya da nesnel görüntülerle ya da harflerle oluşturulan simgelerdir”.
İnegöl Belediyesi, 12 Haziran 1979 tarihinde kendi kurumsal kimliğini ifade edecek bir amblem yarışması düzenledi. Halka açık 14 eserin katıldığı, para ödülü de konulan bu yarışma sonunda ilçemiz İmam-Hatip Lisesi öğrencisi Cemal Çiftçi’nin tasarımı birinci seçilmişti.
Bu ambleme ve amblemin kullanıldığı bir belgeye ulaşamadım. İnegöl Belediyesinin çıkardığı “Beldemiz İnegöl” adlı aylık derginin 2 - 5 Haziran 1988 tarihlerinde yapılacak olan 110. Yılı Kutlamaları tanıtımına yer verdiği özel sayıda ilk olarak amblem kullanıldığını görüyoruz. Beldemiz İnegöl Dergisi’nin sonraki sayılarında renklendirilmiş ve geliştirilmiş olarak aynı amblemin kullanımı sürdürülüyor.
1991 yılında İnegöl Belediyesince yapılan bir amblem yarışması sonucu birinci seçilen Merhum Gökhan Özmen tasarımı amblem kullanılmaya başladı. 1998 yılına kadar renklendirme değişiklikleri yapılmasına rağmen aynı amblemin kullanımı sürdü. 1998 yılında İnegöl Belediyesinin düzenlediği yeni bir amblem yarışmasına 100 kadar eser katıldı. Para ödüllü yarışma sonunda Resim öğretmeni Hulki Demirtaş’ın tasarımı birinciliğe layık görüldü. O tarihten günümüze dek de bu amblem kullanılmaktadır. İnegöl Belediyesinin kuruluşu, 1998 yılındaki ambleme kadar 1878 olarak bilinmekte olup sonrasında 1870 olarak değişmiştir.
(Turhan Şahin’in, “İnegöl Belediyeli Yıllar” Kitabından)
Turhan ŞAHİN
Kaynak: gencgazete.net
DİPNOT